در نقاط مختلف کشور از روش کرچ شدن مرغ برای جوجه کشی استفاده می شود. مرغ کرچ شده تمایل دارد روی تخم ها بخوابد از این رو فرایند تخمگذاری متوقف می شود. در این مطلب با علائم و روش های رفع کرچ شدن مرغ آشنا می شوید.
کرچ شدن مرغ چه علائمی دارد و چگونه رفع می شود؟
افراد زیادی در مناطق مختلف کشور جوجه کشی را به شیوه طبیعی انجام می دهند. این افراد معمولا از روش کرچ کردن مرغ استفاده می کنند. در جوجه کشی طبیعی از پرنده ماده استفاده می شود. در این روش مرغ روی تخم نطفه دار می خوابد تا توسط گرمای بدن خود تخم ها را به جوجه تبدیل کند.
به این ترتیب فرایند تخم گذاری متوقف می شود. در ادامه مطلب با علائم کرچ شدن مرغ و روش های رفع این حالت آشنا می شوید. همچنین برای کسب اطلاع بیشتر از نحوه پرورش مرغ شاخدار و پرورش شتر مرغ روی لینک ها کلیک و از این مقالات نیز استفاده نمایید.
منظور از این که مرغ کرچ شده چیست؟
کرچ کردن مرغ یکی از روش های مرسوم برای جوجه کشی طبیعی در نقاط مختلف کشور می باشد. معمولا مرغ کرچ شده نقش مهمی در این امر ایفا می کند. مرغی که کرچ می شود تمایل زیادی به خوابیدن روی تخم های نطفه دار دارد.
به این ترتیب فرایند تخم گذاری مرغ متوقف شده و به طور شبانه روزی روی تخم ها می خوابد تا از طریق گرمای بدن خود تخم ها را به جوجه تبدیل کند. کرچ کردن مرغ به شکل سنتی و در نواحی روستایی مورد استفاده است.
در حالی که در جوجه کشی مدرن قفس های مخصوصی برای تخم گذاری مرغ ها در نظر گرفته شده و مرغ ها کرچ نمی شوند.
از کجا بدانیم مرغ کرچ شده است؟
برای سود آوری از پرورش مرغ بایستی اطلاع لازم را داشت تا به سوددهی دست پیدا کنید. یکی از این اطلاعات دانستن علائم مرغ کرچ شده است. مرغی که کرچ می شود تغییرات هورمونی و فیزیولوژیکی مختلفی پیدا می کند.
این نوع مرغ معمولا گوشه گیر و منزوی شده و از لانه خارج نمی شود. مرغ کرچ همیشه دوست دارد روی تخم ها مدت زیادی بخوابد. مرغ ها در ابتدای حالت کرچی معمولا صداهای خاصی تولید می کند. این نوع مرغ هنگام نزدیک شدن افراد از حالت تهاجمی استفاده و سعی می کند با نوک زدن افراد را از فضای جوجه کشی دور نماید.
از دیگر موارد کمک کننده در تشخیص مرغ کرچ شده این است که ریزش پر و افزایش دمای بدن صورت می گیرد. مرغ کرچ معمولا برای آن که بتواند جوجه ها را به بهترین صورت متولد نماید پرهای جلوی بدن را می کند تا گرما بهتر به تخم ها برسد.
مرغ کرچ شده می خواهد از تخم ها خودش مراقبت کند و همه وقت را روی آن ها بگذراند. همانطور که اشاره شد در این حالت مرغ پرها را باز کرده و فرم تهاجمی به خود گرفته و سرو صدا می کند. مرغ کرچ شده حس مادرانه ای به تخم ها داشته و می خواهد از ورود افراد متفرقه به لانه جلوگیری کند.
مرغی که حالت کرچ دارد بعد از تخم گذاری در لانه می ماند اما مرغ عادی لانه را ترک کرده تا تغذیه کند. همچنین مرغ کرچ شده نسبت به تخم های خود خشونت نشان داده و هنگام برداشتن تخم ها توسط افراد نوک می زند. در ضمن صدای مرغ کرچ شده از حالت قد قد به حالت ناله تغییر می یابد.
چگونه مرغ کرچ می شود؟
برای افراد زیادی جای سوال است که چگونه مرغ کرچ می شود؟ روش های مختلفی برای این کار وجود دارد. از جمله:
- استفاده از محصولات نرم مثل خاک کرده در محیط زندگی مرغ
- فراهم کردن محیط آرام و بدون مزاحمت
- استفاده از تخم های مصنوعی و طبیعی به صورت مداوم در لانه
- کاهش نور محیط پرورش مرغ
- ایجاد محیط معتدل و مرطوب
به کمک این راهکارها به سادگی می توانید مرغ مدنظر را کرچ کنید. دقت کنید باید زمینه های زندگی مرغ در این حالت به بهترین شکل فراهم شود. ضمنا هنگام انتخاب مرغ برای این که کرچ شود به نژاد آن دقت کنید. معمولا مرغ لاری به این حالت تمایل زیادی دارد و بیشتر از این نوع مرغ استفاده می شود.
مرغ لاری علیرغم میل به این کار تلفات بیشتری هم دارند. شکستن تخم، له کردن جوجه ها از دسته این موارد می باشند. گفتنی است بعضی مرغ ها از تخم فراری بوده و به طور خودکار روی تخم ها کرچ نمی شوند. از این رو با قرار دادن لانه مرغ در مکانی گرم و آرام که حاوی کاه باشد و قرار دادن مقداری آب و غذا در نزدیکی مرغ می توانید پرنده را به کرچی ترغیب نمایید.
ضمنا داخل لانه تعدادی تخم نطفه دار و سالم قرار داده و با توجه به دمای هوا تعداد تخم ها متغیر است. مثلا در هوای گرم ده عدد و در هوای سرد شش عدد تخم هم می توان در لانه قرار داد. زیرا اگر تخم مرغ ها به طور کامل زیر پرنده قرار نگیرد بعد از مدتی فاسد شده و از بین می روند.
راهکار دیگر این است که بعد از گرسنه شدن مرغ، پرنده را به لانه هدایت تا کم کم به نشستن روی تخم ها عادت کند. تاریک و گرم و نرم بودن محیط مرغ را به خوابیدن روی تخم ها ترغیب می کند. به این ترتیب اگر پرنده ای تخم گذاری می کند سریعا تخم ها را از لانه خارج نکنید و به هفت یا هشت عدد برسد حس غریزی کرچی در پرنده تقویت شده و بیشتر به این حالت تمایل پیدا می کند.
چگونه مرغ از حالت کرچ شده خارج می شود؟
از ویژگی های بارز مرغ کرچ شده قطع تخمگذاری می باشد. اگر می خواهید از تخم مرغ ها استفاده کنید باید مرغ را از حالت کرچی خارج کنید. برای این کار می توانید از تکنیک های زیر استفاده کنید:
- پس از تخم گذاری مرغ سریع تخم ها را از لانه خارج نمایید.
- مرغ را از محل پرورش هرزگاهی دور کنید تا تمایل به خواب آن کاهش یابد.
- مسیر ورودی مرغ ها را مسدود کنید.
- نور لانه را افزایش دهید.
- ظرف آب خوری و دانخوری مرغ را از لانه دور تر قرار دهید.
- در فواصل مناسب چینش لانه مرغ را تغییر دهید تا از امن بودن مکان خارج شود.
- از دارو برای خروج مرغ از حالت کرچی می توان استفاده کرد.
به جز این موارد، دوش آب سرد هم یک روش قدیمی برای رفع کرچی مرغ می باشد. اگر مرغ چند دقیقه در تشت آب سرد قرار بگیرد از حالت کرچ شده خارج می شود. البته مراقب باشید سر مرغ زیر آب نرود. ضمنا این روش برای همه مرغ ها مناسب نیست.
تغذیه مرغ کرچ شده به چه صورت است؟
دقت کنید هنگامی که مرغ کرچ می شود معمولا نسبت به مرغ های معمولی تمایل کمتری به آب و غذا دارد. می توانید از جیره مرغ های معمولی هم برای مرغ کرچ شده استفاده نمایید. ولی دقت کنید دانخوری و آبخوری بایستی به مرغ نزدیک باشد تا برای رفت و آمد مشکلی احساس نکند. معمولا مرغ کرچ شده برای تهیه دانه و آب از لانه فاصله زیادی نمی گیرد.
چه زمانی برای جوجه کشی طبیعی مناسب تر است؟
برای آن که بتوان از هر کاری به بهترین صورت استفاده کرد بایستی زمان طلایی آن را شناخت. جوجه کشی طبیعی توسط مرغ کرچ شده هم زمان طلایی خود را دارد. بهترین زمان برای این کار فصل بهار و تابستان می باشد.
برای کسب بهترین بازدهی در این دوره زمانی به جوجه کشی از طریق مرغ کرچ شده بپردازید. ضمنا باید اشاره کرد مرغ ها جزو پرندگانی می باشند که سریعا روی تخم ها می خوابد و آماده جوجه کشی می شود. برخی مرغ ها در سال چند مرتبه کرچ می شوند و برخی سالی یک مرتبه در اواخر بهار کرچ می شوند. به این ترتیب علاوه بر محیط و تغذیه، نژاد مرغ هم در این روند تاثیر دارد.
به طور مثال مرغ های سنگین نسبت به مرغ های سبک بیشتر کرچ می شوند. ضمنا این نوع مرغ ها هنگام کرچ شدگی پر ریزی پیدا کرده و کم اشتها می شوند. از این رو در حالت صنعتی پرورش مرغ سنگین صرفه اقتصادی نخواهد داشت.
سخن پایانی
در این مطلب سعی شد به نکاتی که برای کرچ شدن مرغ به آن نیاز است اشاره شود. علائم تشخیص مرغ کرچ شده و روش های رفع این حالت نیز بیان شد. شرایط برای این که مرغ کرچ شود زمانی مهیا است که اولا تعدادی تخم در لانه وجود داشته باشد و دوما پرنده از نظر مکانی احساس امنیت داشته باشد. در ضمن از لحاظ تغذیه هم با مشکل روبرو نشود.
منبع : آرگا
