بیوگرافی عباس معروفی؛ نگاهی به زندگی و آثار نویسنده سمفونی مردگان

عباس معروفی شاعر، رمان نویس، نمایشنامه نویس و روزنامه نگار ایرانی بود که با چاپ رمان سمفونی مردگان در دهه 60 به شهرت رسید. در این مطلب بیوگرافی عباس معروفی را می خوانید.

بیوگرافی عباس معروفی

عباس معروفی شاعر، رمان نویس، نمایشنامه نویس و روزنامه نگار ایرانی بود که با چاپ رمان سمفونی مردگان در دهه 60 به شهرت رسید. وی فعالیت ادبی اش را با هوشنگ گلشیری و محمدعلی سپانلو شروع کرد.

وی تا سال 1374 در ایران زندگی کرد و سپس به آلمان رفت. آثار عباس معروفی به زبان های فرانسوی، عربی و انگلیسی منتشر شده اند. در این مطلب بیوگرافی عباس معروفی را می خوانید. همچنین می توانید برای آشنایی با بیوگرافی محمود دولت آبادی و زندگینامه احمد شاملو از این مقالات نیز بازدید نمایید.

از تولد تا نویسندگی

عباس معروفی در سال ۱۳۳۶ در تهران در خانواده ای بازاری و سنتی متولد شد. او نخستین بار در سن 14 سالگی با رونویسی داستان های آنتون چخوف نویسندگی را تمرین کرد. اولین آموزگارش در نویسندگی، محمد محمدعلی بود.

به واسطه آشنایی با محمد محمدعلی، عباس معروفی با محمدعلی سپانلو و از آن طریق، با هوشنگ گلشیری هم آشنا شد. معروفی دیپلم ریاضی و فیزیک را از دبیرستان مروی گرفت و در رشته ادبیات دراماتیک در دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران تحصیلاتش را ادامه داد.

او حدود یازده سال معلم ادبیات در دبیرستان های هدف و خوارزمی تهران بود. جالب است بدانید معروفی زمانی که هفت سالش بود با مادربزرگش زندگی می کرد تا تنها نباشد. این تنهایی و دوری از خانواده موجب شد تا معروفی به آدم خیال پروری تبدیل شود و خیالاتش را روی کاغذ هم بیاورد.

معروفی در سال 1355 در مسابقه داستان نویسی مجله کیهان نوجوانان شرکت کرد و مقام اول را کسب کرد. این نخستین گام  عباس معروفی در انتشار داستان هایش در روزنامه و مطبوعات بود. بعد از مدتی، آشنایی او با محمدعلی سپانلو سبب عضویتش در کانون نویسندگان ایران و معاشرت با چهره های شناخته شده دیگری در ادبیات ایران از جمله احمد شاملو، باقر پرهام، محمد مختاری و هوشنگ گلشیری شد.

اولین کتاب معروفی

اولین مجموعه داستان معروفی به اسم روبروی آفتاب در سال ۱۳۵۹ در تهران منتشر شد. قبل و پس از آن هم داستان های این نویسنده در برخی مطبوعات به چاپ می رسید ولی با انتشار سمفونی مردگان بود که نامش به عنوان نویسنده تثبیت شد.

عباس معروفی در سال ۱۳۶۶ به عنوان مدیر اجراهای صحنه ای، مدیر ارکستر سمفونیک تهران، و مدیر روابط عمومی ( کمتر از 4 سال) بیشتر از ۵۰۰ کنسرت موسیقی از هنرمندان مختلف کشور را به اجرا درآورد. مجله موسیقی آهنگ هم به سردبیری معروفی در همین دوران انتشار پیدا کرد.

جالب است بدانید عباس معروفی به صادق هدایت از نویسندگان معروف کشورمان علاقه زیادی داشت و رمان پیکر فرهاد را نوعی ادای دین به هدایت می دانست.

مجله ادبی گردون

در پاییز ۱۳۶۹ عباس معروفی مجله ادبی گردون را تاسیس کرد و سردبیری آن را برعهده گرفت. او  به‌طور جدی به کار مطبوعات ادبی روی آورد. همچنین در راستای این مجله جایزه قلم زرین گردون هم شکل گرفت. این جایزه در پرورش و تشویق نویسندگان جوان بسیار موثر بود.

ولی سبک و روال عباس معروفی در این نشریه با انتظارات کشور مغایر بود و سبب توقیف آن شد. او مدتی از کار نوشتن ممنوع گشت.

ترک کشور

عباس معروفی بعد از توقیف  مجله گردون در ۱۱ اسفند ۱۳۷۴ ایران را ترک کرد. او ابتدا به پاکستان و سپس به آلمان رفت. معروفی در آلمان کوشید مجله گردون را دوباره منتشر کند. ولی تنها موفق به نشر چند شماره از آن شد.

به این ترتیب فعالیت های هنری را شروع کرد. خانه هنر و ادبیات هدایت را در خیابان کانت برلین تاسیس کرد و مشغول کار کتاب فروشی شد.

بیماری و درگذشت

عباس معروفی در شهریور ۱۳۹۹ اولین بار از ابتلای خود به سرطان خبر داد و نوشت:

«سیمین دانشور به من گفت: غصه یعنی سرطان! غصه نخوری یکوقت، معروفی! و من غصه خوردم.»

وی در دهم  شهریور سال ۱۴۰۱ در سن ۶۵ سالگی از دنیا رفت.

بهترین کتاب‌های معروفی

از معروفی، رمان و داستان، نمایشنامه و اشعار زیادی بر جای مانده است. وی ترجمه کتاب موسیو ابراهیم و گل های قرآن نوشته اریک امانوئل اشمیت را هم در کارنامه حرفه ای اش ثبت دارد. از جمله بهترین کتاب های او عبارت است از:

1. کتاب سمفونی مردگان که در سال 1367 چاپ شد. وی در این کتاب از تکنیک جریان سیال ذهن استفاده کرده و زندگی یک خانواده سنتی را به تصویر کشیده است. خانواده ای که در سال های آخر سلطنت رضاشاه می کوشند از سنت گذر کنند و به مدرنیته بپیوندند.

2. کتاب سال بلوا که در سال 1371 انتشار یافت. این داستان درباره زنانی است که در فضای مردسالارانه زندگی می کنند، قربانی شده و همیشه در حاشیه هستند. نوش آفرین دختر یک نظامی سختگیر می باشد که در دلش عاشق جوانی کوزه گر شده، ولی پدر برنامه دیگری برای آینده او در سر دارد.

3. کتاب دریاروندگان جزیره آبی تر که در سال 1398 منتشر شده و در این کتاب مجموعه ای از داستان های کوتاه را می خوانید.

4. کتاب پیکر فرهاد که در سال 1381 انتشار یافته و این کتاب از زبان زن اثیری می باشد که در داستان بوف کور صادق هدایت آمده بود. همان زنی که نقاشی روی یک قلمدان بود. معروفی این داستان را برای صادق هدایت نوشت.

5. کتاب فریدون سه پسر داشت که در سال 1382 چاپ شد. معروفی در این کتاب که بر اساس واقعیت نوشته شده، از زندگی یک جوان مبارز سیاسی حرف می زند. ماجراهایی که او و خانواده را تحت تأثیر قرار می دهد در این کتاب نوشته شده است.

سبک نگارش معروفی

عباس معروفی برای نوشتن رمان معروف خود، یعنی سمفونی مردگان، از تکنیک جریان سیال ذهن استفاده کرده است. این روش را قبل تر، ویلیام فاکنر در کتاب خوشه های خشم به کار بسته بود. در این تکنیک، نویسنده خط زمانی مشخصی را دنبال نکرده و پرش های زمانی و مکانی مرتبا در داستان ایجاد می شود. ضمنا قواعد دستوری هم به شکل غیرمعمول مورد استفاده قرار می گیرد.

به عبارت دیگر، استفاده از این تکنیک دقیقا شبیه این است که تلاش کنید داستانی را از دل هزاران لایه پیچیده ذهن انسان بخوانید.

منبع : آرگا