حسادت یک حس ناخوشایند رایج در کودکان است که ممکن است سبب اضطراب و عصبانیت آن ها نسبت به دوستان یا اعضای خانواده شان شود. از این رو در این مطلب راهکارهایی برای کنترل حسادت در کودک ارائه می شود. با ما همراه باشید. 
راهکارهای کنترل حسادت در کودک
برخی مواقع ممکن است بنا به دلایلی کودک شما نسبت به دوستان یا خواهر و برادر خود حس حسادت داشته باشد. حسادت در کودکان موضوع رایجی است و یکی از ناخوشایندترین حس هایی است که کودک تجربه می کند. یک کودک حسود ممکن است از این که توجه و محبت والدین یا بزرگترهای خود را از دست بدهد، ترسیده و دچار اضطراب شود.
این وضعیت منجر به عصبانیت وی نسبت به خواهر، برادر یا دوستانی شود که تحت توجه قرار می گیرند. ممکن است حسادت تا جایی پیش رود که به درگیری و نزاع بینجامد. از این رو باید به نحوی حسادت در کودک کنترل شود. چنانچه شما هم احساس می کنید که فرزندتان دچار حسادت شده به طوری که بیش از حد درگیر آن است، برخی راهکارها وجود دارند تا به او کمک کند، حسادت را تحت کنترل گیرد.
اینکه بیاموزید چطور کمک کنید این احساس در کودک خاموش شود، تاثیر زیادی در آینده او خواهد داشت. در ادامه با راهکارهای موثر کنترل حسادت در کودک آشنا می شوید.
علت ایجاد حسادت در کودک
حسادت در کودک، یک حس منفی است که هنگام کمبود محبت و توجه از اطرافیان در وی ایجاد می شود. درباره حسادت با دیگر فرزندان، کودک ممکن است این حس را داشته باشد که توجه والدین یا بزرگترهای وی بیشتر معطوف کودکان دیگر می باشد. اکثر کودکان به مادر خود وابسته بوده، از این رو در صورتی که مادر به آن ها توجه نکند، طبیعی است که آن ها نسبت به کودکی که مورد توجه مادر باشد، حسادت می کنند.
رفتار والدین می تواند حسادت را در کودک تحریک کنید. به طور مثال، کودک اغلب به تاثیرگذاری و جلب توجه والدین خود اشتیاق دارد. در صورتی که والدین به یک کودک بیشتر از دیگران توجه نمایند، بقیه بچه ها به تدریج دچار حس حسادت می شوند. حسادت کودک مسئله بسیار مهمی در خانواده ها محسوب می شود.
اگر حسادت در کودکان به خوبی کنترل نگردد، می تواند بر همزیستی کودک با سایرین تاثیر منفی گذاشته و تربیت فرزند دچار مشکل شود. باید پذیرفت که تمام کودکان می توانند کم و بیش به حسادت دچار شوند. این موضوع طبیعی بوده ولی برخورد والدین و استفاده از روش های تربیتی صحیح می تواند از بروز این رفتار بکاهد.
در ادامه به بعضی اشتباهات والدین که ممکن است در کودک حس حسادت ایجاد کند، اشاره می شود.
نازپرورده شدن بیش از حد
در صورتی که کودک بیش از اندازه نازپرورده بار آید، در خانه احساس تملک و تسلط پیدا می کند. هنگامی که نوزاد جدیدی به خانواده اضافه می شود، یا کودک دیگری تحت توجه است وارد خانه می شود، در کودک حس ناامنی به وجود می آید. این کودکان ممکن است علت ناامنی خود را فرزند تازه متولد شده یا دوست جدیدشان بدانند. در این وضعیت ممکن است کودک افسرده شده و از این که دیگر مانند قبل مورد توجه نیست، حس ناراحتی پیدا کرده و در آینده به عقده حقارت دچار می شود.
مراقبت بیش از حد
مراقبت بیش از حد از کودک و بعد به طور ناگهانی رها کردن او در وضعیت کمتر مراقبت شده سبب سرگردانی فرزند می شود. در این شرایط ممکن است کودک، ترسو، محتاط و خجالتی بار آید و با دیدن یک بچه با اعتماد به نفس دچار حس حسادت گردد. از سویی نقطه مقابل این رفتار به معنای بی توجهی به کودک نیز مخرب بوده و سبب به وجود آمدن حس حسادت در وی می شود. برای پیشگیری از ایجاد چنین حسی در کودک می توانید مقاله عوارض بی توجهی به کودکان را مطالعه کنید تا پیامدهای آن را بدانید.
کنترل زیاد
تحت کنترل قرار دادن زیاد کودک نیز یک اشتباه بزرگ محسوب می شود که والدین مرتکب آن شده و سبب افزایش حسادت در کودک می گردد. تنظیم قوانین و مقررات دقیق، بدون توضیح دلیل آن، کودک را تحت تاثیر قرار داده و این کودک با فقدان اعتماد به نفس رشد نموده و نسبت به خواهر و برادر یا دوستانش حس شایستگی کمتری پیدا می کند.
ترتیب تولد
برخی مواقع ممکن است والدین مطابق ترتیب تولد، به کودکی بیشتر توجه داشته باشند. به طور مثال، خواهر و برادر اول ممکن است نسبت به نوزاد بعدی حسادت کنند زیرا والدین به او توجه بیشتری نشان می دهند. با ورود نوزاد جدید، ممکن است کودکان بزرگتر از توجه والدین خارج شده و به حس حسادت دچار شوند.
مقایسه شدن
یکی از اشتباهات بزرگ والدین، مقایسه فرزندان با یکدیگر می باشد. مقایسه نه تنها حس حسادت و رقابت را بر می انگیزد بلکه اعتماد به نفس کودک را کاهش می دهد.
رقابت ناسالم
اجبار کودک به انجام یک فعالیت مشابه و مقایسه نتیجه آن سبب به وجود آمدن رقابت ناسالم میان آن ها می شود. کودک ممکن است استعداد بالایی نسبت به کودک دیگر داشته باشد ولی اصرار به این که فعالیتی مشابه را با دقت یکسان انجام دهد، اشتباه بوده و منجر به حسادت می گرد.
در ادامه به نشانه های رایج حسادت در کودکان اشاره می کنیم. از جمله این موارد ممکن است هنگامی که سایرین کودک دیگری را مورد تحسین و تمجید قرار می دهند، کودک حسود رفتار آزاردهنده، بی قراری غیر طبیعی و حتی خارج از کنترلی بروز دهد. رفتار دیگران را اشتباه تعبیر نماید. نسبت به کودک دیگر، رفتار سلطه جویانه و تندی داشته باشد. ممکن است دستاوردهای کودک دیگر را شانسی و بی تلاش تلقی کند. یا احتمال می رود رفتار کودک دیگر را تقلید نموده ولی از او دوری کند.
از دیگر نشانه های حسادت می توان به عصبانیت، اضطراب، شکایت های دروغین از فردی که به وی حسادت شده، احساس ناامنی و خطر، رفتار سلطه جویانه، هیجان بیش از اندازه و حساسیت بیش از اندازه اشاره کرد.
به تدریج این ترس و اضطراب جمع شده و در طی سال ها ممکن است سبب افزایش ابتلا به اختلالات روانی شده و به مرور زمان کودک دچار افسردگی شود. برای تشخیص نشانه های کودک افسرده از این لینک بازدید کنید.
راهکارهای کنترل حسادت در کودکان
در این بخش به راهکارهایی برای کنترل حسادت در کودک اشاره می شود.
توجه به احساسات کودک
در صورت عدم توجه به احساسات کودک و عدم اهمیت به خواسته او، کودک کار یا رفتاری را انجام می دهد تا جلب توجه کند. از این رو اگر به حسادت کودک خود پی بردید، باید به او بفهمانید که حس او برای شما بسیار اهمیت دارد.
آموزش اشتراک گذاری
باید به کودک اشتراک گذاری چیزها را یاد بدهید و اگر از دوست یا خواهر و برادرش وسیله ای را درخواست کرد، چطور باید از او اجازه بگیرد یا برخی مواقع تمایلاتش را کنترل نماید. باید به او بیاموزید که قرار نیست همه چیز برای آن ها باشد به نوعی مالک همه چیز باشند. در صورتی که آن ها بتوانند حس اشتراک گذاری را بیاموزند، سبب می شود به جای یک نفر، چند نفر از کنار هم بودن لذت ببرند که یک اتفاق خیلی عالی خواهد بود.
نه گفتن و تسلیم نشدن
برخی اوقات، خیلی دشوار است که بخواهید به کودک نه بگویید ولی شاید حالا وقت این کار است و این بهترین رفتاری باشد که باید بروز دهید. ممکن است انرژی و حوصله مبارزه با کودک را نداشته باشید، ولی به این فکر کنید که به یک بار نه گفتن قاطع، سبب می شوید وی رفتار خودخواهانه و حسادت آمیز خود را ادامه ندهد.
تشویق کردن
چنانچه کودک شما خود را با دیگران مقایسه می کند و نتیجه گیری نموده که در یک فعالیت خاص توانایی خوبی ندارد، میان داشته ها و نداشته او توازن برقرار کنید تا از حسادت ورزیدن کودک به همسالانش جلوگیری شود. به طور مثال توانمندی فرزند خود را پیدا کرده و با وی تمرین نموده و با تشویق همیشگی فرزند او را به نقطه مطلوب برسانید.
مقایسه نکردن
هیچ وقت رفتار کودک، ظاهر و هر خصوصیت دیگری در او را با خواهر، برادر یا کودک دیگری مقایسه نکنید، اگر هم نیاز به مقایسه بود هیچ گاه این کار را جلوی فرد یا جمع دیگری انجام ندهید. این کار بر روحیه کودک تاثیر منفی داشته و سبب می شود که او برای خود ارزشی قائل نشود و حسادت در او افزایش پیدا می کند.
پاداش دادن
والدین بودن به این مفهوم نیست که دائما بخواهید رفتارهای اشتباه کودک را به او گوشزد کنید. بلکه به این مفهوم است که رفتارهای خوب او را جستجو کنید و هر جا لازم بود، به او پاداش های مثبت دهید. کودک تان را تشویق نموده تا رفتار خوب خود را ادامه دهد. این موضوع سبب می شود که او بیشتر به سوی انجام کارهای خوب سوق پیدا کرده و انگیزه بیشتری برای چنین کارهایی پیدا کند.
آموزش مهربانی
در صورتی که کودک شما به خواهر یا بردار کوچک خود حسادت پیدا کرده است، به او مهربانی و محبت به کوچکتر از خود را بیاموزید و به او یاد دهید چطور با کوچکترها برخورد نماید.
منبع : آرگا
