دسته ها
شنبه ۴ تیر ۱۴۰۱

دلیل داغ شدن cpu چیست و چه نشانه هایی دارد؟

  • حکیمه فهیمی
  • ۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۱
  • ۰

مغز هر رایانه ای cpu می باشد و بروز هر نوع اختلال و مشکلی در آن عملکرد سیستم را مختل می کند. در این مطلب به بررسی دلیل داغ شدن cpu و نشانه های آن می پردازیم.

یکی از مشکلاتی که بسیاری از کاربران رایانه با آن مواجه می شوند داغ شدن cpu است. در این مطلب به بررسی دلیل این موضوع، نشانه ها و راهکار های رفع مشکل می پردازیم.

دلیل داغ شدن cpu و نشانه های آن

همانطور که اطلاع دارید cpu به عنوان مغز رایانه عمل می کند. بنابراین بروز هر نوع اختلال یا مشکلی برای آن، سبب ناکارآمدی کل سیستم خواهد شد. یکی از مشکلات رایج برای cpu داغ شدن آن می باشد که این موضوع همه قسمت های رایانه را تحت تاثیر قرار می دهد.

  •  چکاد بام
  •  تصفیه آب خانگی

گرمای زیاد همواره برای رایانه و لپ تاپ مضر بوده و می تواند به مدارهای الکتریکی آسیب های جبران ناپذیری وارد کند. حتی آتش سوزی و انفجار را به دنبال داشته باشد. مدارهای الکتریکی به صورت طبیعی در عملکرد خود گرما تولید نموده و به دلیل خطر صدمات ناشی از این گرما تقریبا تمام کیس های رایانه برای ایجاد حداکثر جریان هوا در فضاهایی که به آن احتیاج دارد به چندین فن جهت جذب هوای سرد و تازه و بیرون کردن گرما مجهز هستند.

حال پردازنده یا cpu اگر بیش از حد داغ شود موضوعی است که نباید از آن غفلت کرد زیرا استفاده مدام از سیستمی که مرتبا بیش از حد داغ می شود می تواند به اجزای داخلی آن آسیب دائمی وارد کند. وقتی پردازنده مرکزی بیش از حد داغ و قرمز شد قطعا برای همیشه از بین رفته است. به این مفهوم که باید به طور کامل تعویض شود. در ادامه نشانه های داغ شدن cpu و دلیل این موضوع مورد بررسی قرار می گیرد تا بتوانید پیش از رخ دادن این مشکل ناخوشایند از آن پیشگیری نمایید.

  •  قاصدک 24
  •  مبل و میز

نشانه های داغ شدن cpu سیستم

پیشتر اشاره شد که cpu مغز رایانه است از این رو هر گونه اختلال در آن روی تمام اجزای رایانه تاثیر می گذارد. حال می خواهیم بدانیم اگر این قطعه داغ شود با چه نشانه هایی همراه می شود که در ادامه به چند مورد آن اشاره می شود. دقت داشته باشید با توجه به حساس بودن cpu به حرارت بسیار بالا و احتمال سوختن در مواردی بهتر است با دیدن نشانه های زیر سریعا نسبت به حل این مشکل اقدام کنید.

زیاد شدن صدای فن پردازنده

نخستین گام برای تشخیص این که آیا cpu داغ شده یا نه. این است که به صدای فن رایانه گوش دهید. به طور معمول فن های cpu با سرعت های مختلفی عمل می کنند. با گرم شدن پردازنده مرکزی فن ها با سرعت بالاتری می چرخند تا هوای گرم را سریعتر از پردازنده دور سازند.

به این ترتیب اگر متوجه شدید صدای فن سیستم به صورت غیر معمول زیاد است حتی هنگامی که هیچ برنامه یا بازی سنگینی در حال اجرا نباشد، این یک هشدار و نشانه است که cpu در حال داغ شدن می باشد.

کاهش عملکرد کلی رایانه

یکی دیگر از نشانه های آشکار که اعلام می کند cpu بیش از اندازه داغ شده هنگامی است که رایانه برای اجرای وظایفی که قبلا بسیار خوب عمل می کرد حالا باید تلاش مضاعف داشته باشد. به طور مثال اگر حس کردید که برنامه ویرایش فیلم مدنظرتان اکنون با سرعت پایین تری عمل می کند یا فریم ها به چپ و راست منتقل می شوند، می تواند نشان از این باشد که cpu یا پردازنده مرکزی با مشکل مواجه شده و اصطلاحا وارد حالت تراتلینگ شده است.

تراتلینگ پردازنده موقعی ایجاد می شود که cpu در حدی داغ شده که سیستم را مجبور نموده تا با فرکانس پایینی کار کند که تولید گرما کاهش پیدا کند. نتیجه این کار کاهش کلی عملکرد پردازنده می باشد. با مراجعه به تسک منیجر و باز کردن تب پرفورمنس می توانید بررسی نمایید که آیا پردازنده مرکزی روی سیستم ویندوز تاثیرات منفی دارد یا نه. در این قسمت دسته ای از نمودارها و اعداد دیده می شود و شما فقط می توانید اطلاعات مرتبط با پردازنده خود را مرور نمایید

ریستارت یا خاموش شدن سیستم

گاهی مواقع با باز کردن بازی یا برنامه ها، ویندوز به صورت خودکار ریستارت شده و یا کلا خاموش می شود. در این جا دلیل مشکل می تواند داغ شدن cpu  باشد. پردازنده های جدید طوری طراحی شده اند که برای محافظت از خود، هنگامی که دمای آن از حالت استاندارد خارج شود، خاموش می شوند.

البته دمایی که برای خاموش شدن یا ریستارت شدن در آن ها تنظیم شده ۹۰ درجه سانتی گراد یا بیشتر می باشد که دمای خیلی بالایی است. بنابراین اگر رایانه به مرحله ای رسید که به صورت خودکار خاموش شد، باید سریعا استفاده از آن را متوقف نموده و عیب یابی را آغاز کنید. دقت کنید هر مرتبه که cpu  به آن حد از دمای بالا می رسد، احتمال بروز آسیب دائمی هم بیشتر می شود. برای اطلاع از دلیل خاموش شدن ناگهانی لپ تاپ روی لینک کلیک کنید.

دمای بالای cpu

در صورتی که موارد بالا را در رایانه خود مشاهده نموده و تصور می کنید که دمای بالای cpu دلیل آن ها می باشد. می توانید با بررسی دمای cpu از این موضوع مطمئن شوید. برای این کار روش های متعددی وجود دارد که راحت ترین آن استفاده از نرم افزارهای مخصوص می باشد.

برای مشاهده کردن خصوصیات پردازنده و دمای آن نرم افزارهای زیادی ساخته شده که در این جا نرم افزار کوییک cpu استفاده می شود. این برنامه به همراه قابلیت نمایش دمای cpu و سایر خصوصیات آن مانند اسم، تعداد هسته، فرکانس کارایی و … دارای قسمتی است که می توانید توسط آن کارایی cpu را افزایش دهید.

برای چک کردن دمای cpu  توسط این نرم افزار، بعد از دانلود و اجرای آن در همان صفحه اصلی و در بخش دمای cpu می توانید دمای دقیق و لحظه ای پردازنده را ببینید. بهترین دما برای cpu  تا ۵۰ درجه می باشد. البته این میزان برای هر cpu متغیر بوده ولی در حالت کلی اگر دمای پردازنده از ۵۰ درجه بیشتر شود رایانه به تدریج با کاهش کارایی روبرو می شود. و در صورتی که به ۸۰-۹۰ درجه سانتی گراد رسید سیستم به طور خودکار ریستارت یا خاموش می شود. همچنین می توانید برای بررسی دمای CPU با دو روش ساده روی لینک مذکور کلیک کنید.

علت داغ شدن cpu

قبل از هر چیز در توضیح این که چرا دمای cpu افزایش می یابد، قابل ذکر است پردازنده های رایانه ای برای کار در دمای بالا طراحی شده اند و این طبیعی است که دمای cpu افزایش یابد و در واقع زیاد گرم شود. پردازنده یا cpu  توسط عبور کردن سیگنال های الکتریکی میان ترانزیستورهای میکروسکوپی یا مسدود نمودن آن ها عمل می کند. هنگامی که برق از پردازنده عبور کرد یا درون آن مسدود می شود به انرژی گرمایی تبدیل می گردد.

هر چند cpu هنگام اجرای فعالیت های سنگین احتمال دارد، داغ شود ولی پردازنده ای که در یک رایانه معمولی داغ می شود همواره نشان از وجود سوء عملکرد است. حال که با برخی نشانه های داغ شدن cpu آشنا شدید در ادامه به بررسی دلیل این موضوع می پردازیم.

ایراد در خمیر سیلیکونی یا خمیر حرارتی

خمیر سیلیکون ماده ای است که فضای بین هیت سینک و cpu را پر می کند. هیت سینک همان پایه فن پردازنده می باشد. در حالت طبیعی بین پردازنده و هیت سینک که معمولا آلومینیومی است یک فضای خالی باقی می ماند و این فضای خالی از انتقال گرمای cpu ممانعت می کند.

از این رو خمیر سیلیکون برای پر کردن فضای خالی میان cpu و هیت سینک استفاده می شود. بنابراین اگر خمیر سیلیکون نقصی داشته باشد، انتقال دما به صورت صحیح صورت نمی گیرد و نتیجه آن افزایش دمای cpu می باشد. به طور مثال از یک خمیر سیلیکون بی کیفیت استفاده شده یا مدت انقضای آن تمام شده باشد و یا نصب پردازنده اصولی صورت نگرفته باشد می توانند دلیل داغ شدن cpu شوند. به این ترتیب ایراد در خمیر سیلیکونی نیز دلیل داغ شدن cpu خواهد بود.

عدم قرارگیری هیت سینک سر جای خودش

در صورتی که از خمیر حرارتی پردازنده استفاده نمودید و بعد از گذشت چند روز دمای آن همچنان کاهش پیدا نکرد ممکن است هیت سینک به خوبی سر جایش قرار نگرفته باشد. در این شرایط؛ هیت سینک با پردازنده تماس کاملی نداشته و این موضوع سبب ایجاد مشکل داغ شدن cpu می شود. به این ترتیب دلیل دیگر داغ شدن cpu می تواند به هیت سینک مرتبط باشد.

برای حل این مشکل به راحتی هیت سینک را برداشته و مجددا روی پردازنده قرار دهید. مطمئن شوید که تیغه ها مطابق با نقاط نصب شده در اطراف پردازنده جای بگیرند. بعد با یک پیچ گوشتی آن را سر جایش ثابت کنید.

وجود گرد و غبار زیاد

یک دلیل دیگر داغ شدن cpu وجود گرد و غبار زیاد آن می باشد. تمیز کردن رایانه می توانند تاثیر زیادی بر میزان دمای آن داشته باشد. اگر سرعت فن خیلی زیاد به نظر رسید درب کیس را جدا کرده و درون آن را تمیز کنید. گرد و غبار زیاد سبب مسدود شدن جریان هوا در فن و تیغه های هیت سینک می گردد.

دقت کنید برای دست زدن به قطعات داخل کیس ابتدا یک جسم فلزی که در تماس با زمین است را لمس کنید تا الکتریسیته ساکن بدن شما تخلیه شود و بعد اقدام کنید. با این کار از خرابی قطعات سیستم جلوگیری می شود. در ادامه با استفاده از هوای فشرده از فاصله ۵۰ سانتی متری همه گرد و غبار پره های فن، مادربرد، پاور و تمام قطعات را تمیز کنید. جاهایی که دسترسی دشواری دارد را به کمک یک گوش پاک کن آغشته به الکل نود درصد تمیز کنید. به این ترتیب از داغ شدن cpu پیشگیری می شود.

خرابی خنک کننده cpu

خنک کننده یا فن cpu وظیفه خارج کردن گرما از آن را بر عهده دارد از این رو هر گونه اختلال و مشکلی که در کارایی آن ایجاد شود موجب افزایش دمای cpu می گردد. در مواقعی حتی شل شدن یک پیچ فن پردازنده می تواند کاهش کارایی آن را موجب شود. از سویی فن ها نیز یک قطعه الکترونیکی هستند از این رو در طول زمان کارایی شان را از دست می دهند. طبیعتا از بین رفتن کارایی فن سبب افزایش دمای پردازنده می شود. می توانید برای دانستن شیوه تنظیم سرعت فن لپ تاپ روی لینک کلیک کنید.

بسته بودن راه های ورود و خروج هوای کیس

یکی دیگر از مواردی که دلیل داغ شدن cpu می باشد؛ عدم انتقال هوای درون کیس است. پس از اینکه فن cpu هوای گرم را به بیرون راند، باید راهی برای خروج این هوای گرم باشد تا هوای تازه جایگزین آن شود. بنابراین اگر راه های ورودی و خروجی کیس بسته باشد، به تدریج هوای داخل آن گرم تر شده و سبب افزایش دمای cpu می گردد.

بد افزارها

در صورت آلوده شدن سیستم به بدافزارها به پردازنده مرکزی فشار زیادی وارد شده و موجب کند شدن سرعت رایانه می شود. از بدافزارهای مخرب رایج که سبب داغ شدن دمای cpu می شوند می توان به ویروس ها (فایل و ماکرو )، کرم ها(ایمیل، اینترنت، شبکه) تروجان ها (روت کیت، بهره اکسپولیت) اشاره کرد.

برخی راه حل های رفع مشکل داغ شدن پردازنده

در این بخش به چند راه حل برای رفع مشکل داغ شدن cpu اشاره می شود. از این رو اگر پردازنده بیش از حد داغ شد راهکارهای زیر را استفاده کنید.

وارد کردن هوای تازه به کیس

فن های ورودی در مقایسه با فن های کشنده هوای خنک و تازه را از محیط بیرون دریافت کرده و به درون کیس می فرستند. باید فن ها طوری قرار بگیرند که جریان هوا به حداکثر رسد. با گذاشتن فن های ورودی و خروجی روبروی هم، هوای خنک به قطعاتی وارد می شود که بیشترین گرما را تولید می کنند و تا پیش از این که فضای درون کیس داغ گردد، هوای گرم خارج شود.

توجه به تهویه مناسب سیستم

رایانه باید در مکانی باشد که هوا به خوبی درون آن جریان یابد. در صورتی که رایانه رومیزی دارید کیس را مقابل دیوار نگذارید تا راه تهویه هوا مسدود نشود. به هیچ وجه رایانه را کنار رادیاتور یا دریچه هوای گرم نگذارید وگرنه منجر به داغ شدن cpu می شود.

در صورتی که لپ تاپ دارید برای رفع مشکل داغ شدن cpu دقت کنید که جلوی دریچه های خروج هوا مسدود نباشد. به طور مثال اگر سیستم را روی تشکی قرار دهید که در آن فرو برود به تدریج دمای cpu افزایش می یابد چرا که خروجی های هوا مسدود می شوند. این موضوع تشدید می شود به ویژه اگر با لپ تاپ در حال اجرای فعالیت سنگینی باشید که گرما تولید نموده ولی نمی تواند از آن رها شود.

تعویض خمیر سیلیکونی

یکی از روش های دیگر رفع مشکل داغ شدن cpu تعویض خمیر سیلیکونی یا خمیر حرارتی آن می باشد.

این خمیر شکاف بین پردازنده و هیت سینک را پر کرده و به انتقال حرارت کمک می کند. عملکرد cpu بدون خمیر سیلیکونی مانند رانندگی با خودرو بی روغن می باشد.

منبع : آرگا


مطالب مرتبط
مطالب داغ
همچنین ببینید
مشاهده دیدگاه های این مطلب
دیدگاه های مطلب
۰ دیدگاه برای این نوشته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.