بیمارانی که به مشکل اختلال شخصیت مرزی دچار هستند از بی ثباتی رفتار و خلق و خو با دیگران برخوردارند. آنها تصویر ناپایداری از خود دارند و زود عصبانی می شوند. برای آشنایی بیشتر با این مقوله در ادامه این بحث مثل همیشه همراه ما باشید.
بیماری اختلال شخصیت مرزی چیست؟
این عارضه نوعی اختلال در شخصیت می باشد که که ترس از رها شدن، رابطه های بین فردی بدن ثبات، اختلال هویت، ژست های خودکشی، عصبانیت زیاد، استرس و اضطراب شدید، افکار بدبینانه، از ویژگی های بارز آنها است و بروز دادن احساسات در درمان آنها تاثیر گذار است. در اختلال شخصیت مرزی چون فرد یک تصویر ناپایدار از خود دارد و ثبات شخصیتی ندارد در یک لحظه رفتار خوب و در لحظه بعد رفتاری بدی از خود نشان می دهد، این اتفاق به این علت است که فرد در یک لحظه از آدمهای اطرافش یک تصویر زیبا و در لحظه بعد از آنها یک تصویر بد در ذهن خود تداعی می کند.
تشخیص افتراقی
اختلالات شخصیت مرزی معمولا همزمان با اختلالهای خلقی رخ می دهد و زمانی که ملاک های هر دو اختلالات مطابقت نمایند، هر دو تشخیص را می توان مطرح نمود، زیرا جلوه مقطعی اختلالات شخصیت مرزی امکان دارد مشابه یک دوره اختلالات خلقی باشد، بنابراین متخصصان بالینی نباید تنها بر مبنای تصویر مقطعی و بدون در اختیار داشتن اطلاعات مستند که نشان دهنده این الگوی رفتاری باشد، تشخیص اختلالات شخصیت مرزی را مطرح نماید.
علت به وجود آمدن این بیماری چیست؟
عمده ترین دلیل اختلال شخصیت مرزی از رفتار گذشته والدین و گذشته خود فرد نشات می گیرد و البته یک سری عوامل دیگر نیز در این اتفاق سهیم هستند:
- احتمال دارد این بیماری در فرد ریشه ژنتیکی داشته باشد و از کودکی همین گونه تحریک پذیر و حساس بوده باشد.
- کودک آزاری های جنسی که توسط اعضای خانواده صورت گرفته باشد در ۴۰ تا ۷۰ درصد این اتفاق دخیل هستند.
- طلاق پدر و مادر
- فوت پدر و مادر و یا یکی از آنها
- رها شدن فرد در کودکی
- در صورتی که یکی دیگر از اعضای خانواده اختلال سخصیت مرزی داشته باشد، احتمال ابتلا شدن فرد دیگر پنج برابر افزایش پیدا می کند.
- فردی که در کودکی بی نظمی و آشفتگی همراه با تنهایی، طرد، بی اعتنایی و بد رفتاری را تجربه کرده باشد.
نشانه ها و علائم اختلالات شخصیت مرزی:
فردی که به به این اختلال دچار شده باشد، یک سری رفتار بر طبق موارد زیر از خود نشان می دهد:
- واکنش های هیجانی شدید از خود نشان می دهد. به طوری که وقتی در برابر محدودیت ها قرار می گیرد از خود خشم، عصبانیت، اضطراب و افسردگی برو می دهد. مثلا یک تاخیر چند دقیقه ای در یک قرار ملاقات به شدت آشفته و عصبانی می کند.
- در رابطه با دوستان، خانواده و شریک زندگی از خود رفتار های متغیر نشان می دهد. به طوری که در آن واحد به فرد مقابل احساس علاقه و عشق می کند به سرعت هم احساس تنفرش نسبت به فرد را به نمایش می گذارد.
- اخلاق متغیر و بدون ثبات داشتن. در حالی که در طول یک روز به طور مداوم رفتار و اخلاقش تغییر کند.
- به خاطر استرس بالا، افکار بدبینانه دارند. این افراد وقتی در استرس شدید قرار می گیرند به طور مداوم در ذهن خود شروع به پردازش بد گمانی می کنند.
- این افراد به صورت مداوم احساس پوچی و بی مصرفی می کنند و خسته هستند.
- احساس خشم دارند و نمی توانند خشم خود را کنترل کنند. این افراد در هنگام خشمگین شدند به سرعت رو به شکست وسایل می آورند و یا در گیری فیزیکی ایجاد می کنند.
- بدبین هستند و مدام حس می کنند از اطراف و اطرافیان خود جدا هستند.
- مدام در ذهن خود به فکر آسیب زدن به خود و خودکشی هستند. و با بریدن و سوزاندن اعضای بدن خود این افکار را بروز می دهند.
- اشخاصی که از اختلال شخصیت مرزی رنج می برند مدام در پی شکستن قانون و بروز رفتار های پر خطر از خود هستند. این افراد چون از خود یک تصویر ضعیف دارند رو به دخانیات و مشروبات الکلی می آورند، به سمت روابط جنسی نامناسب می روند. پرخوری می کنند و در رانندگی قوانین را رعایت نمی کنند و سرعت بالا دارند.
- تصویر ذهنی و برداشت ناپایداری از خود دارند. به همین علت به طور ناگهانی و یکدفعه ای احساسات، رفتار و اهدافشان دستخوش تغییر می شود.
در چه زمانی از دارو برای این افراد می توان استفاده کرد؟
در مواقعی که هر کدام از موارد ذیل را دارا باشند، می توان به دارو درمانی رو آورد:
- علائم و نشانه ها جدی و شدید بروز پیدا نکرده باشند.
- شخص کاری که در صدد آسیب رساندن به خود و دیگران و یا خود کشی انجام نداده باشد.
- در کنار اختلال شخصیت مرزی، رفتارهای دیگری همچون افسردگی (علائم افسردگی)، مصرف مواد مخدر و محرک و توهم داشته باشد.
ذکر داروهای شیمیایی قابل استفاده در این بیماری:
داروهایی که در درمان این نوع اختلال مورد استفاده قرار می گیرد به شرح زیر می باشد:
- نورولوپتیک که یک داروی ضد جنون برای کنترل خشم است
- داروهای ضد افسردگی برای بهبود و تغییر خلق و خوی فرد بیمار
- داروهای ضد تشنج و کربنات لتیوم
- داروهای مهار کننده منوآمین اکسیداز که در بعضی از بیمارن برای کنترل رفتارهای پر خطر آنها تجویز می شود.
- بنزودیازپین ها مخصوصا آلپرازولام برای برطرف کردن اضطراب و افسردگی
روان درمانی برای برطرف کردن این مشکل:
مدل های مختلفی برای روان درمانی در اینگونه افراد وجود دارند که اگر به صورت مداوم تکرار و کنترل شوند تا حدود زیادی اختلال شخصیت مرزی و علائم آن را کاهش می دهد:
- شناخت_رفتار درمانی: در این درمان به فرد در شناخت باورهای غیر منطقی او در برخورد با حوادث و کنترل کردن رفتار های خود می پردازند.
- درمان های دیالکتیکال: به شخص کمک می کند که تفکر آگاهانه داشته باشد و از موقعیت های روزمره خود برداشت منطقی و واقعی داشته باشد.
- رفتار درمانی جدلی: نوعی از درمان است که شامل درمان فردی و گروهی می شود و لازم دارد که در مورد پایش خلق و اداره استرس در منزل بحث و جدل تمرین داشته باشد. از معتبر ترین و آسان ترین نوع روان درمانی در یادگیری است. زیرا یک نفر به شخصی که اختلال شخصیت مرزی دارد کنترل و تنظیم رفتار و احساسات را آموزش می دهد. و درمانگر در نقش یک مربی در دسترس می باشد.
- درمان های متمرکز در طرحواره های شخص است که به فرد در شکل دهی مجدد طرح ها و نظریه های صحیح در مورد خودش کمک می کند.
- روان درمانی متمرکز بر انتقال، یک روان درمانی فردی که در هفته دو بار صورت می گیرد و از روانکاوی گرفته شده است. انگیزه و احساسات ناشناخته برای بیمار را تفسیر می کند و به درک اشتباه و نادرست بیمار نسبت به اطرافیان و از جمله درمانگر تاکید می ورزد. این روش از کمترین نوع حمایت برخوردار می باشد و سخت ترین نوع درمان در این باره است.
- خانواده درمانی هم نوعی از روان درمانی است که به خانواده فرد در مورد رفتار مناسب با شخص و تغییر نگرش در خانواده توضیح داده می شود.
اختلال شخصیتی و استیگما (انگ اجتماعی)
زمانی که روانشناسان در رابطه با شخصیت صحبت می کنند، در واقع به الگو های رفتاری، احساس و تفکر که هر یک از افراد را منحصر به فرد می کند، اشاره دارند.
هیچ کس نمی تواند در همه حالات و زمان ها یکسان عمل کند اما اغلب افراد تمایل دارند که با روش های کاملا سازگار با دنیا تعامل داشته باشند و از این رو مردم معمولا خجالتی، برونگرا، دقیق، سرگرم کننده و … توصیف می شوند و به آنها عناصر شخصیتی می گویند.
چون شخصیت به طور ذاتی با هویت مرتبط است؛ اختلال شخصیتی می تواند این احساس را در فرد به وجود آورد که مشکل جدی در هویت فرد بیمار باید وجود داشته باشد، ولی این اختلال شخصیت در واقع قضاوت در مورد شخصیت نمی باشد.
از نظر بالینی؛ اختلال شخصیت به حالتی گفته می شود که الگوی ارتباط شخص با جهان تفاوت بسیاری با هنجار های اجتماعی دارد یعنی فرد بیمار با روشی که اغلب مردم انتظار دارند، رفتار نمی کند و این مساله موجب به وجود آمدن مشکلات پیوسته در خیلی زمینه ها در زندگی همچون روابط، احساسات فرد نسبت به خود و دیگران و شغل خواهد شد، البته مساله مهم در این رابطه آن است که این الگو ها قابل تغییر هستند.
راهکا رهای فردی برای کنار آمدن با BPD
- آرامش بخشیدن به بحران های احساسی
- آموختن چگونگی کنترل تکانه و تحمل پریشانی
- ارتقا بخشیدن به مهارت های بین فردی
اگر هر یک از این نشانه های اختلال که در بالا ذکر شد، در نزدیکان و یا اطرافیانتان دیدید با توجه به آموزه های این مطلب به شکل صحیح با او رفتار کنید و از او بخواهید که با شما در مورد احساساتش حرف بزند و همچنین از یک فرد آگاه و متبحر برای درمان او کمک بگیرید.
در پایان امیدواریم خواندن این مطلب برای شما مفید بوده باشد و در صورت تمایل برای آشنایی با انواع اختلال شخصیت اجتنابی و اختلال شخصیت اسکیزوتایپال می توانید در اینجا کلیک کنید.
منبع : آرگا
