درخت انجیر ممکن است با وجود رشد مناسب و داشتن برگ های سبز و فراوان، میوه ندهد یا میوه های کوچکی تولید کند که پیش از رسیدن بریزند. این مشکل معمولا به عواملی مانند سن درخت، نور ناکافی، آبیاری نامناسب، مصرف بیش از حد کود و هرس اشتباه مربوط می شود. شناخت علت اصلی به شما کمک می کند تا بدون انجام اقدامات غیر ضروری، شرایط مناسب تری برای میوه دهی درخت فراهم کنید. اگر درخت انجیر شما میوه نمی دهد یا میوه های آن پیش از رسیدن می ریزند، در ادامه مقاله با مهم ترین دلایل این مشکل و روش های موثر برای افزایش باردهی درخت انجیر آشنا شوید.
دلایل بار ندادن درخت انجیر
درخت انجیر ممکن است چند سال متوالی رشد کرده، برگ های زیادی تولید کند و ظاهری سالم داشته باشد، اما انجیر ندهد. در این بخش به بررسی دلایل بار ندادن درخت انجیر می پردازیم.
جوان بودن درخت انجیر
یکی از دلایل بار ندادن درخت انجیر، نرسیدن آن به سن مناسب برای تولید میوه است. درختانی که به تازگی کاشته شده اند، به زمان نیاز دارند تا ریشه های خود را تقویت کنند و به مرحله باردهی برسند. درخت انجیر معمولا از دو سالگی شروع به میوه دادن می کند، اما بسته به روش تکثیر، نوع رقم و شرایط رشد، ممکن است باردهی آن تا چند سال به تأخیر بیفتد. اگر قصد کاشت انجیر در باغ یا حیاط خود را دارید، آشنایی با روش های تکثیر درخت انجیر به شما کمک می کند تا با انتخاب روش مناسب، نهال سالم تری پرورش دهید و شرایط بهتری برای رشد و باردهی آن فراهم کنید.
کمبود نور خورشید
درخت انجیر برای رشد مناسب و تولید میوه به نور کافی نیاز دارد. اگر این درخت در سایه ساختمان، دیوار یا درختان بلندتر قرار گرفته باشد، ممکن است شاخه و برگ زیادی تولید کند، اما میزان میوه دهی آن کاهش پیدا کند. کاشت انجیر در مکانی آفتاب گیر و دور از سایه های دائمی، به بهبود رشد و افزایش احتمال باردهی کمک می کند.
آبیاری نامناسب درخت انجیر
کمبود یا زیاده روی در آبیاری می تواند سلامت درخت انجیر را تحت تأثیر قرار دهد. خشکی طولانی مدت خاک باعث وارد شدن تنش به درخت می شود و ممکن است میوه های تشکیل شده را پیش از رسیدن از بین ببرد. از طرف دیگر، آبیاری بیش از اندازه و ماندگاری آب در اطراف ریشه ها می تواند به ریشه آسیب برساند و شرایط رشد و میوه دهی را مختل کند. برای جلوگیری از این مشکل، میزان آبیاری را با توجه به سن درخت، بافت خاک شرایط آب و هوایی و میزان بارندگی تنظیم کنید. در فصل های گرم و دوره های کم بارش، رطوبت خاک را به طور منظم بررسی کنید و اجازه ندهید خاک برای مدت طولانی خشک بماند یا دائما خیس باشد.
مصرف بیش از حد کودهای نیتروژنی
یکی دیگر از علت های بار ندادن درخت انجیر استفاده بیش از اندازه از کودهای نیتروژنی یا ازته است. این کودها رشد شاخه ها و برگ ها را افزایش می دهند، اما مصرف زیاد آن ها می تواند باعث شود درخت انرژی بیشتری را صرف رشد رویشی کرده و میوه کمتری تولید کند.
اگر درخت شما شاخه های بلند، برگ های فراوان و رشد سریع دارد، اما میوه نمی دهد، بهتر است برنامه دهی آن را بررسی کنید. از مصرف بی رویه کود خودداری کنید و لازم است نوع و مقدار کود مورد نیاز را با توجه به وضعیت خاک و نیاز درخت تعیین کنید. مطالعه راهنمای کوددهی درخت انجیر نیز می تواند به شما کمک کند تا با اصول تغذیه این درخت و انتخاب کود مناسب آشنا شوید.
هرس نادرست درخت انجیر
هرس شدید یا حذف اشتباه شاخه ها ممکن است باردهی درخت انجیر را کاهش دهند. در برخی ارقام، میوه های اولیه روی بخش هایی از شاخه هایی رشد کرده و در سال قبل تشکیل می شوند؛ بنابراین، اگر این شاخه ها در زمان نامناسب کوتاه یا حذف شوند، بخضی از محصول احتمالی از بین می رود. برای جلوگیری از کاهش باردهی، از هرس سنگین و غیرضروری خودداری کنید و پیش از بریدن شاخه های سالم، به زمان تشکیل میوه در رقم مورد نظر توجه داشته باشید. همچنین شاخه های خشک، آسیب دیده و بیمار را در زمان مناسب حذف کنید تا سلامت درخت حفظ شود. برای آشنایی با زمان مناسب هرس، روش حذف شاخه های اضافی و نکات مهم این کار، می توانید راهنمای هرس درخت انجیر را مطالعه کنید.
نامناسب بودن شرایط آب و هوایی
درخت انجیر برای رشد و رسیدن میوه به گرما و نور کافی نیاز دارد. سرمای شدید زمستان می تواند به شاخه های درخت آسیب بزند و رشد دوباره آن ها را از قسمت پایینی یا نزدیک ریشه آغاز کند. در چنین شرایطی، درخت ممکن است بیشتر انرژی خود را صرف تولید شاخه های تازه کند و فرصت کافی برای تشکیل و رسیدن میوه نداشته باشد. همچنین بعضی ارقام انجیر برای مناطق گرم تر مناسب تر هستند و در مناطق سردسیر یا مناطقی با تابستان کوتاه، محصول مطلوبی تولید نمی کنند. انتخاب رقم سازگار با اقلیم منطقه و محافظت از درخت در برابر سرمای شدید، می تواند به بهبود باردهی آن کمک کند.
نامناسب بودن رقم و نیاز به گرده افشانی
همه ارقام انجیر نیاز یکسانی به گرده افشانی ندارند. برخی ارقام برای تشکیل میوه به گرده افشانی با کمک زنبورهای بسیار کوچک و مخصوص انجیر نیاز دارند. اگر این حشرات یا درخت مناسب برای تأمین گرده در محیط وجود نداشته باشند، ممکن است میوه دهی با مشکل مواجه شود.
البته بسیاری از ارقام انجیر بدون نیاز به گرده افشانی خارجی میوه تولید کنند. به همین دلیل اگر درخت با وجود مراقبت مناسب همچنان بار نمی دهد یا میوه های آن پیش از رسیدن می ریزند، بهتر است رقم آن را شناسایی کنید و نیازهای آن را با شرایط منطقه مطابقت دهید.
ریزش میوه های نارس انجیر
گاهی درخت انجیر میوه تشکیل می دهد، اما میوه ها پیش از رسیدن خشک می شوند یا روی زمین می ریزند. این وضعیت با بار ندادن کامل درخت تفاوت دارد و می تواند به خشکی خاک، آبیاری بیش از حد، سرمای نامناسب، تغذیه نامتعادل یا بیماری مربوط باشد. برای تشخیص علت، وضعیت خاک، برگ ها، شاخه ها و میوه های ریخته شده را بررسی کنید. اگر مشکل هر سال تکرار می شود، علاوه بر تنظیم آبیاری و کوددهی، احتمال نامناسب بودن رقم برای منطقه یا وجود بیماری را نیز در نظر بگیرید.
راهکارهای افزایش باردهی درخت انجیر
برای بهبود میوه دهی درخت انجیر، بهتر است ابتدا شرایط نگهداری آن را بررسی کنید و سپس متناسب با علت مشکل، تغییرات لازم را انجام دهید.
- درخت را در محلی بکارید که در طول روز نور مستقیم خورشید کافی دریافت کند.
- آبیاری را متناسب با شرایط آب و هوایی و میزان رطوبت خاک انجام دهید و از خشکی طولانی یا غرقابی شدن جلوگیری کنید.
- از مصرف بی رویه کودهای ازته خودداری کنید و کوددهی را بر اساس نیاز واقعی درخت انجام دهید.
- شاخه های بارده را بدون دلیل حذف نکنید و از هرس شدید در زمان نامناسب بپرهیزید.
- در مناطق سردسیر، از شاخه های درخت در برابر سرمای شدید محاظت کنید و رقم مناسبی برای منطقه انتخاب کنید.
- اگر درخت با وجود مراقبت صحیح همچنان میوه نمی دهد، نوع رقم، وضعیت ریشه و احتمال وجود بیماری را بررسی کنید.
منبع : آرگا
