یکی از آزمایشات لازم قبل از بارداری آزمایش تیروئید هاشیموتو است. زیرا وجود اختلال در آن سبب آسیب به مادر و جنین ناقص می شود. در این مطلب با خطرات تیروئید هاشیموتو در بارداری بیشتر آشنا می شوید.
خطرات و علائم تیروئید هاشیموتو در بارداری
خانم ها قبل از بارداری لازم است که آزمایش تیروئید را انجام دهند زیرا که وجود اختلال در این غده ممکن است سبب بروز عوارض جبران ناپذیری برای مادر و جنین گردد. تیروئید هاشیموتو در بارداری از شایع ترین بیماری هایی است که می تواند سبب ناقص شدن جنین یا آسیب به مادر شود.
در ادامه مطلب به خطرات تیروئید هاشیموتو در بارداری می پردازیم. همچنین می توانید مقالات آزمایش های دوران بارداری و ارتباط تیروئید و ناباروری را نیز مطالعه نمایید.
بیماری هاشیموتو چیست؟
تیروئید هاشیموتو نوعی بیماری خود ایمنی غده تیروئید است که سبب بروز کم کاری تیروئید می شود. هر چند ممکن است بیماری با فعالیت طبیعی تیروئید ایجاد شود. این بیماری را می توان با حضور آنتی بادی ها، بالا رفتن سطح تی اس چ یا کاهش سطح هورمون های تیروئید در خون از لحاظ شیمیایی تشخیص داد.
در بیماری هاشیموتو سیستم ایمنی بدن به غده تیروئید حمله می کند. سیستم ایمنی بدن سدی است که بدن توسط گلبول های سفید خون و عملکردهای دفاعی در مقابل عوامل خارجی می سازد. این سیستم سبب می شود ویروس و باکتری و آلودگی غیر عادی در بدن شناسایی شود.
در واقع سیستم ایمنی بدن سبب بهبود در شرایط سلامت انسان بوده و می توان برخی اوقات دردسر ساز شود. در مواردی سیستم ایمنی به اشتباه به اعضای خود حمله می کند که بیماری هاشیموتو جزو آن است. تیروئید غده درون ریز بدن است که به تولید، ذخیره و ترشح هورمون های حساس برای بدن می پردازد.
این مواد همه فرایند سوخت و ساز بدن را کنترل کرده و همچنین دمای بدن، خونرسانی قلب، سیستم تنفسی، پوست و … با این هورمون ها تنظیم می گردند. به این ترتیب اگر به هر علتی این غده فعالیت کافی نداشته باشد تقریبا تمام سیستم بدن به هم می ریزد.
بدون درمان، کم کاری تیروئید می تواند برای مادر و جنین مشکل به وجود آورد. هر چند داروهای تیروئید به پیشگیری از بروز بیماری کمک می کنند و مصرف آن در بارداری خطرناک نیست. ضمنا خانم هایی که داروهای تیروئید استفاده می کنند در بارداری احتمالا نیاز به دوز بیشتری خواهند داشت.
علل بیماری هاشیموتو
کم کاری تیروئید علل مختلفی دارد که شایع ترین آن اختلال خودایمنی به اسم هاشیموتو می باشد. در این بیماری سیستم ایمنی بدن به جای حمله به عوامل بیرونی به اشتباه به اندام های داخلی خود حمله می کند که یکی از آن ها تیروئید می باشد.
با بروز این حالت غده تیروئید نمی توان به حد کافی هورمون ساخته و متابولیسم فرد با مشکل روبرو می شود. در ابتدا بیشتر افراد مبتلا به این بیماری علائمی ندارند ولی با پیشرفت بیماری، غده تیروئید معمولا بزرگتر می شود و به تورم گردن منجر می شود.
بزرگ شدن غده تیروئید گواتر نام دارد. با پیشرفت کم کاری تیروئید علائم خستگی، عدم تحمل سرما، افزایش وزن، یبوست، درد مفاصل، خشک شدن و نازک شدن موها، افسردگی، مشکلات حافظه، کاهش ضربان قلب و مشکلات مرتبط به بارداری ایجاد می شود.
بیماری هاشیموتو در بارداری چه تاثیری دارد؟
تا اینجا با کاربرد مهم غده تیروئید آشنا شدید. قابل ذکر است جنین در دوران بارداری مادر به ویژه در سه ماه نخست به هورمون های تیروئید نیاز شدیدی دارد. در واقع تشکیل مغز نوزاد به این هورمون ها بستگی دارد. در ضمن رشد جسمی و استخوانی جنین به این مواد وابسته می باشد و اگر مادر در این دوران دچار تیروئید کم کار هاشیموتو شود ممکن است آسیب زیادی به جنین وارد شود که قابل جبران نباشد.
چه عواملی سبب بروز بیماری هاشیموتو می شوند؟
خانم ها تا یک سال بعد از بارداری به این اختلال به شکل خفیف مبتلا بوده و بعد از مدتی از بین می رود ولی در یک پنجم هاشیموتو پایدار مانده و شدیدتر می شود که بایستی تحت درمان قرار گرفت.
در واقع هنوز علت قطعی برای بروز هاشیموتو پیدا نشده ولی محققان عوامل زیر را در بروز آن دخیل دانسته اند:
- اولین عامل برای ابتلای مادر باردار به هاشیموتو مربوط به جنسیت است. پژوهش ها نشان می دهد تعداد زنان مبتلا به هاشیموتو هفت برابر بیشتر از مردان می باشد. در واقع هورمون های جنسی اصلی ترین عامل بروز این بیماری در بارداری و غیر از این دوران می باشند.
- از نظر اکثر محققان عوامل ژنتیکی و وراثت نیز در بروز هاشیموتو موثر است. بررسی سوابق خانوادگی افراد مبتلا به این بیماری نشان داده یکی از اقوام درجه یک فرد نیز به این عارضه مبتلا بوده است. به این ترتیب ممکن است عامل بیماری هاشیموتو ارثی باشد.
- ممکن است مادر باردار قبل از این دوران تحت پرتو درمانی به خاطر بیماری های دیگر قرار گرفته باشد. تشعشعات در بیشتر موارد می تواند سبب بروز هاشیموتو شوند.
علائم بیماری هاشیموتو در بارداری
این عارضه با علائمی همراه است که در بارداری نیز بروز می کند. اما به خاطر حساس بودن این دوره احتمالا کمی آزاردهنده تر و متفاوت تر باشد. مهمترین این علائم عبارت است از:
- ورم صورت
- خشکی پوست
- خشن شدن صدای مادر
- یبوست
- انقباض عضلات
- خستگی زیاد خانم باردار
- افسردگی خانم باردار
- افزایش وزن غیر طبیعی
- ضعیف شدن ضربان قلب
- افزایش میزان کلسترول
- گواتر
- سرمایی شدن خانم باردار
خطرات بیماری هاشیموتو در بارداری
قابل ذکر است بیماری هاشیموتو در ابتدا پنهان بوده و حتی می تواند سال ها تشخیص داده نشود. از این رو توصیه شده خانم ها قبل از بارداری آزمایش تیروئید انجام دهند. خطرات بیماری هاشیموتو در بارداری شامل موارد زیر است:
- در صورت عدم تشخیص به موقع این بیماری و درمان نشدن آن ممکن است نوزاد با اختلال تیروئید متولد شود. در این شرایط احتمالا نوزاد مانند مادرش به هاشیموتو مبتلا خواهد بود.
- تیروئید کم کار به ویژه نوع شایع آن یعنی هاشیموتو اگر در بارداری درمان نشود و شدید شود سبب شده هورمون های حیاتی به جنین نرسد و در رحم از بین برود.
- هاشیموتو سبب می شود هورمون های تیروئید برای رشد مغزی و جسمی به جنین نرسد از این رو خطر به دنیا آمدن نوزاد با عقب ماندگی ذهنی بیشتر است. حتی ممکن است طفل خیلی کوتاه قد شده و با نواقص جسمی مثل شکاف در کام به دنیا آید.
منبع : آرگا
