آتشکده ایسپیه مزگت از قدیمی ترین بخش های گیلان می باشد و باید بدانید که این بنا نتیجه ای از همزیستی زرتشت ها و مسلمان ها می باشد و باید بدانید که این بنا در زبان تالشی به معنای مسجد سفید می باشد و در جنگل های رضوان شهر قرار دارد. در ادامه شما را با این مورد بیش تر آشنا می کینم و اطلاعاتی در مورد این بنای تاریخی در اختیار شما همراهان عزیز قرار خواهیم داد تا با این مورد بیش تر آشنا گردید.
آتشکده ایسپیه مزگت؛ سفری به گذشته تاریخی استان گیلان
این آتشکده بیش از هزاران سال قدمت دارد و از دوران سلجوقی و صفوی وجود داشته است و یکی از گنجینه های معماری و تاریخی شناخته می شود. در واقع این آتشکده در میان انبوه جنگل های سرسبزی قرار دارد و نمادی از گذار تمدنی و مذهبی در ایران باستان می باشد. این بنا به معنای مسجد سفید شناخته می شود و یکی از شگفت انگیز ترین آثار باستانی خواهد بود. در واقع این مورد در گیلان تنها یادگار زرتشتی ها می باشد و قبل از اسلام ساخته شده است. این مورد توانسته است تا لایه های مختلفی از تاریخ ایران را در خودش جای بدهد.
موقعیت جغرافیایی این بنا
آتشکده ایسپیه مزگت در استان گیلان قرار دارد و باید بدانید که این آتشکده در بخش پره سر و دهستان دیناچال واقع شده است. آتشکده در حاشیه باختری رودخانه دیناچال قرار دارد و حدودا 80 کیلو متری باختر شهر رشت می باشد. این مورد 22 کیلو متر با شهر تالش فاصله دارد. مختصات جغرافیایی این مورد ۳۷° ۳۹′ ۰۸″ شمالی و ۴۹° ۰۳′ ۲۰″ شرقی می باشد.
شما به راحتی می توانید از طریق جاده رضوانشهر به تالش بروید و بعد از این که از پل رودخانه دیناچال رد شدید و 1600 متر رفتید باید در فرعی شمالی رفته و جاده ای را به اندازه 1300 متر طی کنید. در واقع این آتشکده در انتهای شرقی جنگل گیسوم قرار دارد و شما با رفتن به این بخش از آتشکده می توانید از این جاذبه دیدنی نیز دیدن نمایید. اگر می خواهید اطلاعات تاریخی کسب کنید و به طبیعت علاقه دارید بهتر است این مورد را از دست ندهید.
تاریخچه این آتشکده
این آتشکده قبل از اسلام ساخته شده است و به عنوان یک آتشکده زرتشتی شناخته می شود. بر اساس تحقیقاتی که در این زمینه انجام شده است نشان داده شده که دوره اصلی ساخت این آتشکده در قرن 5 و 6 هجری قمری بوده است و این دوران مرتبط با دوره سلجوقیان می باشد.
سنگ نوشته هایی که در این یمان کشف شده است نشان داده که این بنا برای قرن 6 بوده و. بر اساس سفال هایی که در این آتشکده وجود داشته است باید بدانید که این موارد نیز مرتبط با قرن 8 ام می باشد. بعد از این که اسلام آمد این بنا بدون تغییر تبدیل به مسجد شد.
تحقیقات دیگری که در دهه اخیر روی این بنا انجام شده است قدمت این بنا را به دوره سلجوقیان ربط می دهند و این مورد می تواند نشان دهنده ریشه های کهن ایرانی ها باشد. این بنا در 16 مهر سال 1379 با شماره ثبت 2796 به عنوان یکی از آثار ملی ایران ثبت شده است.
معماری این بنا
جالب است بدانید که معنای این بنا ترکیبی از عناصر زرتشتی و اسلامی می باشد و شباهت بسیار زیادی به آتشکده های قبل از اسلام دارد. در واقع این بنما دارای یک ایوان 4 گوش می باشد تا آتش در آن روشن بماند و این مورد با 4 دهلیز احاطه شده است. عبادت کننده ها در دهلیز ها قرار می گرفتند و ورودی اصلی این عبادت گاه در سمت شمالی آن بود و عرض این مورد حدودا 1.5 متر است. در دهلیز دارای 3.5 الی 4.5 متر عرض دارد و پایه ها هشت ضلعی در چهار طرف بنا واقع شده است و زائده هایی نیز به فاصله 2.5 الی 3 متر دارد. مصالح اصلی این بنا آجر، آهک و خشت می باشد.
باید در نظر داشته باشید که وضعیت امروزی این بنا اصلا خوب نمی باشد و بیش تر این بنا تخریب شده و ریخته است. عوامل مخربی مانند فعالیت های انسانی، سل، فرسایش و رطوبت باعث شده است تا این بنا از بین برود و در آستانه فروپاشی کامل قرار بگیرد. همچنین باید در نظر داشته باشید گه بازدید این مورد محدود شده و نیاز به حفاظت پیدا کرده است.
اهمیت فرهنگی و تاریخی
باید بدانید که این بنا از نظر تاریخی و فرهنگی دارای اهمیت بسیار زیادی می باشد و به عنوان قدیمی ترین مسجد گیلان شناخته می شود. همچنین این مورد یکی از عجایب هفت گانه استان گیلان است که دیدن از آن می تواند شما را با تاریخ و تمدن این شهر بیش تر آشنا نماید. از نظر فرهنگی باید بدانید که آتشکده ایسپیه مزگت نشانه ای از ریشه ها و سنت های قدیمی ایرانیان می باشد و می توان گفت که اگر این مکان بازسازی شود می تواند یکی از بهترین مکان ها برای گردشگری به شمار برود.
منبع : آرگا
