محیط کاری رشته مهندسی کشاورزی معمولا مزارع، گلخانه، آزمایشگاه یا شرکت های کشاورزی می باشد و مهندسین کشاورزی شرایط آب و هوایی مختلفی را تجربه خواهند کرد. اگر برای تحصیل در دانشگاه به این رشته علاقمند هستید با ما همراه باشید تا اطلاعات کافی به دست آورید.
آشنایی با رشته مهندسی کشاورزی
امروزه کشاورزی در مناطق حاصلخیز جهان، منبع غذایی انسان های زیادی بوده و رشته مهندسی کشاورزی به دنبال توسعه و پیشرفت ابزارها و روش های کشاورزی بوده تا کمیت و کیفت محصولات تولیدی را نسبت به هزینه ها بهینه و ارتقا دهد. اگر به سر و کله زدن با مسائل طبیعت علاقمند هستید و مایلید برای تحصیل در دانشگاه رشته کشاورزی را انتخاب کنید با ادامه مطلب همراه ما باشید.

مهندسی کشاورزی
ماهیت رشته مهندسی کشاورزی به نحوی است که با طبیعت ارتباط فراوانی داشته از این رو یکی از الزامات ورود به این رشته و تحصیل در آن، علاقمندی به طبیعت و کار در فضای باز می باشد. این رشته یک رشته پویا و زنده بوده که همه گرایش های آن چه به طور مستقیم و چه غیر مستقیم با طبیعت، خاک و گیاه سر و کار خواهد داشت.
فعالیت در رشته کشاورزی به صورت تمام وقت بوده زیرا کار در طبیعت زمان خاصی نداشته و در مواقع لزوم باید در هر ساعت از شبانه روز مشغول به کار شوید. محیط های کاری شاخه مهندسی کشاورزی معمولا مزارع، شرکت های کشاورزی، گلخانه ها و آزمایشگاه ها می باشند و مهندسین می توانند شرایط آب و هوایی مختلفی را تجربه نمایند.

به طور کلی مهندسی کشاورزی تلفیقی از دانش مرتبط با کشاورزی و فناوری علوم مهندسی جهت تولید و پرورش بهینه محصولات کشاورزی می باشد. در گرایش های مختلف این شاخه می توان ترکیبی از رشته های محیط زیست، مکانیک، برق، زیست شناسی گیاهی و جانوری، عمران، هواشناسی و مواد شیمایی را یافت.
از آنجا که طبیعت و کشاورزی با زندگی روزمره انسان ها ارتباط نزدیکی دارند و بیشتر صنایع پر درآمد دنیا در حوزه تامین غذا فعال هستند، از این رو مهندس کشاورزی با تلفیقی از رشته های ذکر شده در گرایش های مختلف بر روی منابع مختلف تامین غذا یعنی آب، خاک، محیط زیست، گیاهان، ماشین آلات و ابزار و روش های تولید محصولات کشاورزی متمرکز است.

چگونه می توان تحصیل در شاخه مهندسی کشاورزی را انتخاب کرد؟
گرایش های مختلف شاخه کشاورزی را می توانید با ورود به شاخه نظری و انتخاب رشته های ریاضی، تجربی یا تحصیل در کار دانش و فنی حرفه ای شاخه کشاورزی پیگیری کنید. امکان شرکت در ۵ گرایش از این رشته برای داوطلبان کنکور ریاضی و ۷ گرایش برای داوطلبین کنکور تجربی وجود دارد.
اگر در دوره نظری در کاردانش به تحصیل این رشته می پردازید باید بدانید کاردانش در مقطع دو متوسطه تنها دو پایه دهم و یازدهم داشته و بعد از آن مانند فنی حرفه ای باید در کنکور کار دانش یا فنی حرفه ای شرکت نموده و از گرایش های مختلف کشاورزی یک رشته را در مقطع کاردانی می توانید انتخاب کنید.

برای انتخاب رشته کشاورزی از گروه فنی حرفه ای بایستی حداقل میانگین نمرات پایه هفتم- هشتم و نهم در دروس علوم ۱۰ و در درس فناوری و هنر ۱۲ دریافت کنید. بعضی از گرایش های مهندسی کشاورزی را می توان بدون کنکور در برخی واحدهای دانشگاه های دولتی، آزاد، پردیس بین الملل، پیام نور، علمی کاربردی و غیر انتفاعی انتخاب کنید.
داوطلبین صرفا بر اساس سوابق تحصیلی با یکدیگر مقایسه شده و می توانند با پرداخت هزینه هر دوره بدون کنکور به تحصیل در این رشته بپردازند. گرایش ها و دانشگاه هایی که هر ساله بدون کنکور مهندسی کشاورزی پذیرش دارند در دفترچه انتخاب رشته بدون کنکور اعلام می گردد.

ضریب درسی برای داوطلبان گروه علوم تجربی به صورت ذیل می باشد:
- ریاضی با ضریب ۳
- فیزیک با ضریب ۲
- زمین شناسی با ضریب ۱
- زیست شناسی با ضریب ۲
- شیمی با ضریب ۲
ضریب درسی برای داوطلبان گروه علوم ریاضی و فنی به صورت ذیل است:
- ریاضی با ضریب ۴
- فیزیک با ضریب ۳
- شیمی با ضریب ۲
تحصیل در مهندسی کشاورزی به چه توانایی هایی نیاز دارد؟
احتمالا افراد با توانایی های مختلف بتوانند هر رشته ای را انتخاب و در آن موفقیت نسبی داشته باشند ولی برای متمایز بودن در بازار کار و رقابت با دیگران باید مهارت های فردی و توانمندی های منحصر به فردی داشت و برای یادگیری، رشد و پرورش آن زمان و هزینه صرف کرد.

به این ترتیب اگرچه علاقه به گل و گیاه و طبیعت از شروط لازم برای موفقیت در رشته کشاورزی محسوب می شود ولی شرط کافی نیست. توسعه مهارت و توانایی های فردی باید جزئی از برنامه تحصیلی و اهداف شما باشد. با توجه به این که کدام گرایش کشاورزی و کدام مشاغل آن مدنظر نظرتان است، دروس تخصصی رشته ریاضی یا تجربی پیش زمینه اصلی برای دانشگاه می باشد.
اگر به گرایش های فنی علاقمند هستید باید بدانید دروس ریاضی فیزیک، محاسبات و داشتن دید فضایی مناسب از مهارت های درسی مورد نیاز می باشد. در گرایش های نزدیک به زیست شناسی و کشاورزی محض، دروس شیمی- زیست شناسی نیز برای دریافت رتبه خوب و قبولی برای ادامه تحصیل در آینده حائز اهمیت هستند.

امروزه مهارت های نرم مانند قدرت مذاکره، موثر بودن کلام، تعامل درست با افراد، اجرای کارهای تیمی از مهارت های ضروری برای پیشرفت در اکثر رشته های درسی به ویژه مهندسی کشاورزی می باشند. یک مهندس کشاورزی هیچ گاه به تنهایی کار نمی کند بلکه همواره با یک مجموعه یا گروه فعالیت دارد و داشتن چنین مهارت هایی قطعا کمک کننده بوده و در توانمندسازی وی موثر است.
در ضمن باید در این رشته بسیار صبور بوده و کوشش فراوان داشته باشید. تفاوتی ندارد به عنوان مهندس ناظر پروژه ها، مدرس، پژوهشگر یا تولید کننده فعالیت کنید همه مشاغل مهندسی کشاورزی به صبر و تلاش نیاز دارند. طبیعت مطابق نیاز ما پیش نمی رود بلکه برای جواب گرفتن از آن باید شکیبایی خود را حفظ کرده و همواره تلاش داشت.

زیرا نتایج اغلب امور مهندسی کشاورزی در طولانی مدت مشخص می شوند. از سویی ممکن است پروژه ها یا امور تولید با مشکل روبرو شوند از این رو بایستی قدرت و تحمل پذیرش شکست و برخاستن مجدد را در خود تقویت کنید. نکته دیگر این است که ماهیت کاری رشته کشاورزی گاها با ریسک همراه است.
ممکن است پژوهشگر از آزمایشات نتیجه خوبی نگیرد یا در کار تولید ورشکست شوید به این ترتیب ریسک پذیری از ویژگی های مثبتی است که در اکثر زمینه های کار کشاورزی کمک کننده است. باید توان تطبیق خوبی داشته زیرا در بعضی زمینه های شغلی مهندسی کشاورزی لازم است هر ساعت شبانه روز در مکان و شرایط آب و هوایی متفاوتی مشغول به کار شوید.
گرایش های مهندسی کشاورزی در مقطع کارشناسی
رشته مهندسی کشاورزی در مقطع کارشناسی شامل ۱۵ گرایش زیر می باشد:

- مهندسی آب
- تولید و ژنتیک گیاهی
- مهندسی اقتصاد کشاورزی
- مهندسی مکانیزاسیون کشاورزی
- مهندسی مکانیک بیوسیستم
- مهندسی زراعت و اصلاح نباتات
- مهندسی باغبانی
- مهندسی فضای سبز
- گیاه پزشکی
- مهندسی علوم خاک
- ترویج و آموزش کشاورزی
- مهندسی علوم دامی
- مهندسی صنایع غذایی
- مهندسی ماشینهای صنایع غذایی
- مهندسی بیوتکنولوژی کشاورزی
شایان ذکر است گرایش های مهندسی صنایع غذایی، گیاه پزشکی، تولید، ژنتیک گیاهی ، مهندسی علوم خاک و مهندسی باغبانی منحصرا از کنکور تجربی و بقیه گرایش های از کنکور ریاضی قابل انتخاب می باشند. در ضمن طول دوره کارشناسی ۴ سال بوده و دانشجو در این مدت باید ۱۴۰ واحد درسی را سپری کند.

تعداد واحد و دروس رشته کشاورزی در هر دسته با توجه به نوع گرایش متفاوت است ولی به طور کلی دروس عمومی ۲۲ واحد،دروس تخصصی بین ۸۰-۹۰، دروس علوم پایه بین ۱۸-۲۵ واحد و دروس اختیاری بین ۸-۱۲ واحد می باشند.
بازار کار رشته کشاورزی
همانطور که می دانید برای ورود به بازار کار هر رشته های چالش های خاصی وجود دارد. رشته کشاورزی نیز از این قاعده جدا نیست. با این وجود دانشجو بعد از اتمام تحصیل می تواند با اجاره زمین یا گلخانه به روش مکانیز و مدرن شروع به فعالیت کند. یکی از زمینه هایی که در این رشته جای فعالیت زیادی دارد کار آفرینی و خود اشتغالی می باشد.

افراد خلاق و با علاقه برای ورود به حوزه کارآفرینی کافی است در زمینه تولید محصولات مختلف کشاورزی تحقیق و جستجو داشته باشند. اگر نتوانستید زمین یا گلخانه اجاره کنید می توانید به عنوان مشاور و کارشناس در مزارع و گلخانه های دیگر فعالیت نمایید با در وزارت جهاد کشاورزی و مراکز وابسته مشغول شوید.
برای افراد علاقمند به کار در مراکز دولتی امکان استخدام در مراکز آموزشی پژوهشی و بخش های وابسته آن ها در مراکز استان، ادارات دولتی و نیمه دولتی، بخش های غیر دولتی نظیر آزمایشگاه ها، شرکت های خصوصی کشاورزی و شرکت های بازرگانی فراهم است.

برای موفقیت در بازار کار در هر رشته ای داشتن مهارت های نرم به همراه مهارت های تخصصی یکی از ملزومات اساسی می باشد. مهارت های فردی و نرم سبب تمایز یک فرد در بازار کار می شوند و تمایل کارفرما برای استخدام این افراد بیشتر می باشد. در ضمن مهارت های نرم و قدرت مذاکره سبب می شود افراد بتوانند ارتباط بهتری با دیگر افراد و همکاران خود در سازمان و محیط های کاری مختلف برقرار نماید.
شایان ذکر است درآمد رشته کشاورزی به میزان تخصص و علاقه فرد، پشتکار، زمینه کاری، بازاریابی، تشخیص درست نیاز بازار و خلاقیت وی بستگی دارد. بیشتر زمینه های خود اشتغالی در مهندسی کشاورزی درآمد زیادی دارند. با توجه به این که صنعت کشاورزی از منابع اصلی درآمد کشور می باشد موقعیت شغلی مهندسی کشاورزی تا حدودی در ایران قابل قبول و مناسب می اشد.

فارغ التحصیلان رشته مهندسی کشاورزی با توجه به گرایش و علایق خود می توانند در یکی از این زمینه ها به کار مشغول شوند:
- وزارت نیرو
- وزارت جهاد کشاورزی
- شهرداریها
- مهندسین مشاور آب و خاک
- گلخانهها
- کار در مزارع
- پیمانکاری در زمینه زراعت و تولید محصول
- کارشناس و مدرس در مراکز آموزش کشاورزی و واحدهای تحقیقات کشاورزی
- کارشناس در تحلیل و ارزیابی طرحهای کشاورزی و منابع طبیعی
- برنامهریزی توسعه کشاورزی
- مدیر یا مجری واحدهای تولیدی
- مسئول فنی کلینیکهای گیاه پزشکی و مدیر و مجری امور حفظ نباتات
- باغبانی در گلخانهها، پارکها، باغات
- مدیر واحدهای تولیدکننده محصولات باغبانی
- مدیر واحدهای صنعتی مواد غذایی
- مسئول فنی واحدهای صنایع غذایی
- مدیر کنترل کیفیت واحدهای صنایع غذایی
- طراحی واحدهای صنعتی و نیمهصنعتی صنایع غذایی
- کارشناس موسسات دولتی استاندارد و نظارت بر مواد غذایی
- طراحی تجهیزات و ماشینهای فرآوری مواد غذایی
- مسئول فنی خطوط و کارخانههای تولید مواد غذایی در کارخانههای صنایع غذایی
- طراحی ماشینهای کشاورزی در کارخانهها و کارگاههای تولید و ساخت ماشینهای کشاورزی
- تعمیر و نگهداری تجهیزات در کشت و صنعت
- طراحی و توسعه سامانههای انرژیهای تجدیدپذیر
- طراحی سامانههای بهرهبرداری از انرژیهای تجدیدپذیر
- طراحی تجهیزات و ماشینهای صنایع غذایی و فراوری محصولات کشاورزی
- مسئول فنی خطوط کارخانههای صنایع غذایی و فرآوری محصولات کشاورزی
- کار در سازمان بوستانهای و فضای سبز شهری
- سازمان حفاظت از محیط زیست
- آموزش و پژوهش در مراکز آموزشی مانند هنرستانها، دانشکدهها و آموزشکدههای کشاورزی
- شرکتهای بازرگانی مرتبط با کشاورزی
گرایش های رشته کشاورزی در مقطع دکترا
از جمله گرایش های رشته مهندسی کشاورزی در مقطع دکترا عبارت است از:
- احیای اکوسیستم
- اقتصاد کشاورزی در ۴ گرایش
- اگرواکولوژی
- اگروتکنولوژی در ۴ گرایش
- بیماری شناسی گیاهی
- بیوتکنولوژی کشاورزی
- ترویج و آموزش کشاورزی پایدار در ۲ گرایش
- توسعه کشاورزی
- حشره شناسی کشاورزی
- علوم دامی در ۴ گرایش
- علوم و مهندسی آب در ۸ گرایش
- علوم و مهندسی باغبانی در ۲ گرایش
- علوم و مهندسی صنایع غذایی در ۴ گرایش
- مدیریت حاصلخیزی و زیست فناوری خاک در ۲ گرایش
- مدیریت منابع خاک در ۲ گرایش
- مهندسی مکانیزاسیون کشاورزی در ۳ گرایش
- مهندسی مکانیک بیوسیستم در ۳ گرایش
- ژنتیک و به نژادی گیاهی
ادامه تحصیل در رشته کشاورزی در خارج از کشور
موضوع کشاورزی در همه جهان مطرح بوده و حائز اهمیت زیادی است. اغلب کشورها در تلاش می باشند که کشاورزی را به سمت صنعتی شدن هدایت کنند. این موضوع سبب شده امکان تحصیل در گرایش های مختلف این رشته در تمام دنیا وجود داشته باشد. از جمله بهترین دانشگاه ها در سطح جهانی برای ادامه تحصیل در رشته کشاورزی شامل موارد زیر می باشند:
- دانشگاه و مرکز پژوهشی واخنینگن در کشور هلند
- دانشگاه کالیفرنیا
- دانشگاه علوم کشاورزی سوئد
- مؤسسه آموزش عالی و تحقیقاتی AgroParisTech در فرانسه
- مؤسسه فناوری فدرال زوریخ در سوئیس
- دانشگاه ویسکانسین مدیسون
- دانشگاه کشاورزی چین (CAU)
البته به این نکته دقت کنید که برای تحصیل در دانشگاه های خارج از کشور علاوه بر تسلط به زبان انگلیسی بایستی تا حدودی با زبان کشور مدنظر هم آشنایی داشته باشید. قبل از اقدام برای پذیرش بایستی در آزمون های معتبر بین المللی شرکت تا میزان تسلط شما مورد سنجش و اثبات قرار گیرد.
در خاتمه اگر علاقمند هستید تا با دیگر رشته های دانشگاهی مانند رشته مهندسی عمران و رشته مهندسی شیمی آشنا شوید روی لینک ها کلیک کنید.
منبع : آرگا























