دسته ها
یکشنبه ۶ آذر ۱۴۰۱

پرورش پیراکانتا و نحوه کاشت این درختچه تزئینی

  • حکیمه فهیمی
  • ۲۹ فروردین ۱۴۰۱
  • ۰

درخت پیراکانتا بومی جنوب شرقی اروپا و جنوب شرقی آسیا می باشد. این درخت باستانی به دلیل مقاومت به سرما مدتی است که مورد توجه قرار گرفته و در جاهای مختلف مورد کاشت قرار گرفته است. این مطلب به پرورش پیراکانتا می پردازد.

ییراکانتا گیاهی دائمی است که با یک بار کاشت آن در باغچه یا گلدان تا سال ها یک میهمان جذاب و تماشایی خواهید داشت. البته اگر در پرورش آن مراقبت های لازم را انجام دهید. با این مطلب همراه ما باشید تا هرآنچه برای پروش پیراکانتا نیاز است را بدانید.        

چگونگی کاشت و پرورش پیراکانتا

درخت پیراکانتا که بسته به نوع شرایط آب و هوایی در برخی مناطق به صورت درختچه رویش دارد با اسم انگلیسی Pyracantha به خانواده Rosaceae تعلق دارد. این گیاه همیشه سبز یا نیمه سبز بومی جنوب شرقی اروپا و آسیا می باشد. ساقه های درخت خار دار بوده و هنگام هرس کردن باید حتما از دست کش کمک گرفت.

این درخت باستانی و قدیمی در قرن ۱۶ دوباره پیوند زده شده و باغبان ها از آن استفاده کردند. در صورت مراقبت درست از پیراکانتا تا سالها از زیبایی و طراوت آن بهره خواهید برد. پیراکانتا نماد قوی بودن در مقابل مشکلات زندگی می باشد و دارای انواع مختلفی است. این تنوع به ارتفاع و قد درخت مرتبط می باشد. با توجه به نوع گیاه و شرایط آب و هوایی که در آن رشد می کند ممکن است بین ۱.۵ متر تا ۳ متر ارتفاع پیدا کند.

درختچه پیراکانتا به سرما مقاوم است از این رو تمام فصل زمستان بدون هیچ حساسیتی به سرما زنده می ماند. برگهای پیراکانتا بیضی شکل و با حاشیه های صاف بوده و دارای گل هایی سفید رنگ و معطر است که شبیه خوشه ای روی شاخه کنار یکدیگر قرار گرفته و در اواخر بهار شکوفا می گردند.

میوه های پیراکانتا نارنجی، قرمز و گاه زرد رنگ است که در پاییز و زمستان پدیدار شده و موجب می شوند در این فصل ها ظاهر درخت آتشین به نظر برسد از این رو به آن شیرخشت آتشین اطلاق می شود. در طول این فصول می توان آن را از محلی به محل دیگر جابجا نمود. خوشبختانه به جابجایی حساس نبوده و اکثر با موفقیت انجام می شود. اگر برای کاشت و پرورش پیراکانتا باغچه ای ندارید می توانید آن را به صورت گلدانی نگهداری کرده و روی تراس بگذارید.

  •  مبل و میز
  •  بلیط کیش

همانطور که اشاره شد پیراکانتا همیشه سبز است به این ترتیب باغچه یا گلدان شما هیچ موقع خالی و پژمرده نشده و همواره از زیبایی و طراوت آن لذت می برید. پرورش و نگهداری پیراکانتا راحت بوده و برای این کار با سختی روبرو نخواهید شد. در ضمن علیرغم معطر بودن ؛ ترکیب رنگی زیبای آن نمایی جذاب و تماشایی به محیط می بخشد.

به این ترتیب اگر می خواهید گیاه جذاب و تماشایی برای باغچه یا گلدان خود انتخاب کنید، پیراکانتا گیاهی است که جلوه ای متفاوت به منزل شما بخشیده و پرورش آن به شما پیشنهاد می شود. خوبی دیگری که این گیاه دارد این است که می توانید با آن یک حالت مرز مانند برای اطراف باغچه خود ایجاد نمایید. همچنین پیراکانتا به طور منظم و در یک نوار خیلی باریک رشد می کند به این ترتیب فضای زیادی از باغچه را اشغال نمی کند. اگر به پرورش و مراقبت پیراکانتا تمایل دارید با ادامه مطلب همراه ما باشید.

شرایط مورد نیاز برای کاشت پیراکانتا

عمدتا درخت پیراکانتا برای ایجاد حریم و حائل گیاهی به ویژه در نواحی سردتر مورد کاشت و پروش قرار می گیرد. ساقه های خار دار و برگ های سبز براقی دارد  و در زمستان خوشه های شکوفه های سفید رنگ  آن بسیار جذاب است که از ابتدای عمر گیاه روی شاخه ها خودنمایی می کند.

در طی پاییز و زمستان میوه های خوشه ای که شبیه آلبالو هستند با رنگ های نارنجی یا قرمز آتشین جلوه ای درخشان به باغ یا باغچه می بخشد حتی پرندگان را به سوی خود جذب می کند که این کار باعث پراکنده شدن بذرهای آن هم می شود. گونه های فراوان این درخت با عمر طولانی در مناطق خنک موجود است.

هر چند به عنوان حریم و حایل کاربرد دارد ولی می توان آن را به صورت داربستی هم مورد کاشت قرار داد. ارتفاع آن پس از ۵-۱۰ سال به ۳ الی ۵ متر می رسد. قابل ذکر است میوه های رنگین این درختی از انگیزه های اصلی برای کاشت پیراکانتا می باشد. در ادامه شرایط مورد نیاز برای کاشت پیراکانتا ارائه می شود.

نور کامل

این گیاه جهت داشتن رشد کامل و متراکم به نور کامل خورشید نیاز داشته و نسبت به باد مقاوم است. از این رو بیشتر به عنوان بادشکن، حایل و پرچین مورد پرورش قرار می گیرد.

خاک غنی شده با کود آلی

پیراکانتا به خاک های گوناگون تحمل نشان می دهد ولی خاکی که خوب زهکشی شده و با کود آلی غنی شده باشد را ترجیح می دهد ولی در خاک فقیر نیز رشد کاملا خوبی دارد.

آبیاری منظم

به طور کلی پیراکانتا  به خشکی مقاوم بوده اما آبیاری منظم بر روی رشد و بازدهی آن تاثیر می گذارد به ویژه اگر نهال آن تازه کاشته شده باشد.

دمای سرد و مرطوب

پیراکانتا با آب هوای سرد و مرطوب سازگار است اما به طور کلی قابل کشت و پرورش در هر ناحیه ای است به شرطی که هوا بیش از حد سرد نباشد.

هرس

پیراکانتادر شاخه های دوساله گلدهی دارد از این رو باید هنگام هرس به شاخه های آن دقت کنید. هنگام هرس دستکش ضخیمی به دست کنید زیرا همانطور که پیشتر اشاره شد حاوی خارهای بسیار بلند و تیزی است. هرس کردن شاخه ها با احتیاط صورت گیرد تا برای تنه مشکلی پیش نیاید. این گیاه با تولید شاخ و برگ جدید در برابر هرس بی رویه واکنش نشان می دهد.

قابل ذکر است که پیراکانتا قابلیت رشد روی سطح دیوار هم دارد بنابراین بهتر است هرس در دوره اول کشت صورت گیرد. همچنین می توان از پیراکانتا  به عنوان پایه چوبی برای تربیت نهال هم بهر برد. به طور کلی هرس موجب قابل مشاهده شدن میوه ها و ظاهر مناسب درخت می شود.

کوتاه نمودن همه شاخ و برگ گیاه سبب می شود در اواخر تابستان شاخه هایی در تنه اصلی ایجاد شود و در هنگام هرس باید چند برگی را روی شاخه های میوه دار باقی بگذارید. اگر می خواهید درخت توسعه و تراکم بیشتری پیدا کند باید شاخه جدید و پرطراوتی را به تنه اصلی وصل کنید و هنگامی که این شاخه ها منعطف شدند آن ها را در چارچوبی استفاده کنید.

آفات و مشکلات

شایان ذکر است که پیراکانتا از آفتاب سوختگی و پوسته پوسته شدن رنج می برد. بنابراین باید آن را در قسمتی از باغچه خود بکارید که همه روز آفتاب نگیرد. از آفات این گیاه هم می توان به شته اشاره کرد که در صورت بروز این مورد با نظر یک متخصص گیاهشناسی از آفت کش مناسب بهره بگیرید.

تکثیر پیراکانتا

پیراکانتا هم از طریق بذر و هم قلمه تکثیر و پرورش می یابد. که در ادامه هریک شرح داده می شود.

  • بذر

در روش کاشت بذر گیاه با پایه مادری متفاوت ایجاد می شود. برای کاشت پیراکانتا از طریق بذر باید بدانید که بذرهای این درخت دوره خواب طولانی دارند که باید صبر کنید این دوره تمام شود و بعد از آن دوره جوانی بسیار راحت خواهد بود. برای آغاز کاشت اول بذرها را در آب گرم به مدت ۲۴ ساعت بخیسانید و صبر کنید تا خشک شوند.

سپس برای تهیه بستر کشت ظرف مناسبی بدون سوراخ را تهیه و در آن کمپوست، ماسه نوک تیز یا پرلیت با نسبت های مساوی ریخته و خوب با هم مخلوط کنید. این مخلوط را مرطوب نموده اما خیس نشود. به این مفهوم که اگر با فشار دست از بستر آماده شده آب خارج شد یعنی خیس است. این کار بذرها را از بین می برد. ضمنا اطمینان یابید که حجم بستر مناسب بوده و بعد بذرها را در آن قرار دهید.

مخلوط حاوی بذرها را در کیسه ای پلاستیکی (زیپ دار بهتر است) قرار داده و آن را گره بزنید. روی کیسه تاریخ را یادداشت کنید تا زمان شروع را بدانید. بعد کیسه بذرها را برای سپری کردن یک دوره سرما جهت پایان دوره خواب، به مدت ۱۲ هفته در یخچال یا دمای ۴ درجه سانتی گراد قرار داده و در طول این مدت مخلوط را مرطوب نمایید.

ممکن است برخی بذور درون کیسه جوانه بزنند در صورتی که شاهد این موضوع بودید آن ها را به دقت از کیسه خارج کنید و در گلدان بکارید. بعد از پایان دوره سرمادهی بذرها امکان کاشت دارند. بذرها را درون گلدانی با کمپوست خوب در عمق ۵ میلی متری بکارید. بعد گلدان را در مکانی با دمای اتاق و گرم نگهداری تا جوانه زنی طی یک یا دو هفته صورت گیرد.

بذور تازه کشت شده را به هیچ عنوان در معرض دمای بیشتر از ۲۵ درجه سانتی گراد نگذارید. در غیر این حالت خواب ثانویه روی می دهد و بذرها نمی توانند جوانه بزنند تا هنگامی که مجددا دوره سرما طی کنند. خاک همواره مرطوب باشد و مراقب علف های هرز بوده و آن ها را نابود کنید. پیراکانتا در یک سال اول بین ۱۵-۳۰ سانتی متر بدون مشکلی رویش دارد. بهتر است یک یا دو سال نهال ها را در گلدان نگهداری و بعد به مکان دائمی انتقال دهید.

  • قلمه

متداول ترین روش تکثیر و پروش درخت پیراکانتا، استفاده از قلمه است. از این رو در اواخر تابستان تا ابتدای پاییز، قلمه نیمه چوبی را تهیه و در خزانه در بستر مناسب، روشن و بدور از نور مستقیم خورشید تحت کشت قرار می دهند و هنگامی که قلمه ریشه دار شد در آخر زمستان یا ابتدای بهار به زمین اصلی یا گلدان انتقال می دهند. بهترین بستر کاشت قلمه پیراکانتا ماسه بادی است.

همچنین می توانید هنگام هرس درختچه، شاخه های جدا شده را در بخش های ساقه باغچه بکارید. این شاخه ها بی هیچ مشکلی ریشه زده و شما صاحب چند پیراکانتا جدید می شوید. هرس به موقع سبب سلامت و جذابیت نهال خواهد شد. هرس پیراکانتا  با هدف فرم دهی صورت می گیرد.

اگر مشاهده کردید که این گیاه رشد کندی دارد، شاخه های جانبی آن را قطع کنید. زیرا شاخه های فرعی به فاصله نزدیکی از یکدیگر رشد می کنند. از این رو شاخه هایی که با تنه اصلی دارای زاویه تندی هستند بهتر است حذف بشنوند. برای کوتاه نگه داشتن ارتفاع درخت می توان قسمتی از بالای تنه اصلی را ببرید. قابل ذکر است بهترین زمان هرس پیراکانتا اواخر زمستان و زمانی است که عمر میوه ها به پایان رسیده است.

در صورتی که می خواهید چند نهال پیراکانتا را مورد کاشت و پرورش قرار دهید دقت کنید که فاصله بین هر نهال را باید بین ۶۰-۷۵ سانتی متر در نظر بگیرید و اگر می خواهید پیراکانتا دیواری را بپوشاند، باید آن را در فاصله نیم متری از دیوار مدنظر بکارید. به یاد بسپارید که پیش از کاشت به خاک گیاه کود کامل اضافه نمایید.

موارد مصرف

میوه های پیراکانتا مصرف خوراکی داشته و در تهیه مربا، مارمالاد و دیگر مشتقات خوراکی پخته شده مورد استفاده قرار می گیرد. از آن برای تهیه داروی ضد سرطان هم استفاده می شود. باید اشاره کرد که میوه گیاه به صورت خام تلخ مزه است و طعم خوبی ندارد. تا حدی که پرنده ها نیز از خوردن آن اجتناب می کنند. از این رو توصیه شده میوه پیراکانتا هرگز به صورت خام مصرف نشود. ناگفته نماند که میوه های پیراکانتا از نظر ظاهری تا حدودی به میوه های درخت ازگیل شباهت دارد.

در پایان از همراهی شما سپاسگزاریم و امیدواریم از مطالب ارائه شده نهایت استفاده را برده باشید. همچنین پیشنهاد می شود در صورت تمایل برای آشنایی با روش کاشت ازگیل، پرورش درخت ماگنولیا و اصول مهم و ضروری پرورش درخت در گلدان روی لینک ها کلیک کنید.

منبع : آرگا


مطالب مرتبط
مطالب داغ
همچنین ببینید
مشاهده دیدگاه های این مطلب
دیدگاه های مطلب
۰ دیدگاه برای این نوشته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.