دسته ها
جمعه ۲۸ خرداد ۱۴۰۰

شناخت شخصیت کهن الگو و آشنایی با نظریه شخصیت شناسی آرکتایپ

  • سمیه نیک فرجام
  • ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۰
  • ۰

شخصیت شناسی کهن الگو یکی از روش های اساسی در شناخت خود است این الگو توسط پروفسور کارل گوستاو یونگ ارائه شده است و اهمیت زیادی در شناخت خود دارد. افرادی با این الگوی شخصیتی دارای ضمیری ناخودآگاه هستند که از اجداد آن ها به ارث رسیده است آن ها در واقع تجربیات اجداد خود را در رفتار نشان می دهند.

همانطور که می دانید شناخت خود یکی از اساسی ترین بخش های زندگی هر فرد است و شاید بهتر است بگوییم که مهم ترین کاری که فرد در زندگی خود می تواند انجام دهد همین شناخت خود باشد. اما شناخت خود می تواند چه تاثیراتی در زندگی فرد داشته باشد؟ افرادی که به شناخت خود دست پیدا می کنند می تواند مسیرهای بهتری در زندگی انتخاب کنند آن ها تصمیم گیری درستی انجام می دهند و با وجود روابط سالم خود به موفقیت های بیشتری دست پیدا می کنند. علم روانشناسی در این زمینه کمک های زیادی به بشریت کرده است و این امکان را به ما داده است تا با بررسی الگوهای شخصیتی متعدد بتوانید به شناخت بیشتی از خود و دیگران دست یابیم ما نیز قصد دارم در این مقاله به بررسی یکی از الگوهای شخصیتی بپردازیم الگوی آرکتایپ یا کهن الگو یکی از نمونه الگوهای شخصیتی است که دارای ویژگی های رفتری و شخصیتی خود است. به طور کلی الگوی شخصیت شناسی آرکتایپ دارای مجموعه ای از الگوها است و زمانی که می گوییم فرد شخصیت زئوسی دارد بخش غالبی از او را شخصیت آرکتایپ زئوس تشکیل می دهد.

بررسی شخصیت کهن الگو:

آرکتایپ در زمینه های مختلف می تواند معانی مختلف داشته باشد این واژه در علوم مختلفی مانند روانشناسی، جامعه شناسی و هنر مورد استفاده است ریشه یابی این کلمه در تمام این هنرها با یکدیگر متفاوت است و مصادیق گوناگونی دارد اما چیزی که برای ما دارای اهمیت است این است که در علم روانشناسی آرکتایپ یک شخصیت محسوب می شود به طور کلی فردی که دارای این شخصیت است به دنبال چیزی در درون می باشد او مجموعه ای از الگوها، تصاویر و ایده ها است که از ناخودآگاه جمعی او بیرون می آیند در واقع این شخصیت در بعد رویا، اساطیر، آرزوها و افسانه ها صادر می شوند البته باید توجه کنید که این مورد در تمام انسان ها می تواند دارای طیف باشد و با این وجود شباهت هایی نیز با یکدیگر دارند.

الگوی شخصیت کهنه

شخصیت شناسی دارای الگوه های متعددی است به ویژه در سال های اخیر و در دنیای مدرنیته این الگوها بیشتر شده اند به عنوان مثال: شخصیت شناسی از روی مدل و یا شخصیت شناسی از روی بینی نمونه هایی از این الگوها می باشند. اما یکی از اساسی ترین آن ها که می توان گفت پایه اصلی شخصیت شناسی است کهن الگو می باشد.

نظریه شخصیت شناسی آرکتایپ:

این نظریه شخصیت شناسی توسط چه کسانی ارائه شده است؟ یکی از افرادی که در این زمینه به تحقیق پرداخته است پروفسور کارل گوستاو یونگ است او اهل سوئیس است و از جمله افرادی است که در کنار فروید دانش نوین رانکاوی را ارائه داده است. او در مطالعات خود به بخش ناخودآگاه توجه زیادی داشته است او در الگوی خود ضمیر ناخودآگاه انسان را به دو بخش “ناخودآگاه فردی” و “ناخودآگاه جمعی” تقسیم کرده است ناخودآگاه جمعی از نظر یونگ میراث ارزشمندی است که از دوره های نخست زندگی بشر برجای مانده است.

  •  قاصدک 24
  • کالا چیو

نشانه های مدل کهن

از نظر یونگ افراد کهن الگو افرادی هستند که افکار غریزی و مادر زادی دارند در واقع او بر این عقیده بود که رفتارهای انسان اغلب از پیش تعیین شده هستند اگر بخواهیم تعریفی جامع تر از تفکرات یونگ ارائه دهیم باید بگوییم که انسانی با این شخصیت رسوبات و تصاویری در ذهن و رفتار خود دارد که در اثر تجربه های اجداد آن و به طور کاملا ناخودآگاه به آن ها رسیده است  این افراد هیچ آگاهی دقیقی از آن ندارند.

نقش تاریخ و فرهنگ در شخصیت:

از نظر یونگ تاریخ و فرهنگ و به ویژه افسانه های آن می تواند نقش مهمی در زندگی فرد داشته باشد او عقیده دارد زندگی انسان ها مانند یکدیگر و بسیار تکراری است فرهنگ و تاریخ به شکلی نمادین تجربه ها را به نسل های بعدی منتقل می کنند و ساختارهای زندگی را تشکیل می دهند. اما او بر این باور است که در میان این داستان های تکراری تنها چند داستان اصلی دیده می شود برخی از افراد وجود دارند که از این ساختارهای تکراری پیروی نمی کنند یونگ با نظریه کهن الگو کمک های زیادی در زمینه شناخت ناخودآگاه کرده است.

کهن الگو در روانشناسی

آرکتایپ مردانه:

  • آپولو: خدای خورشید، افرادی با نظم و قانونمند، برنامه ریزی و قانون گذاری، پیشرفت های گام به گام، برادر، محافظه کار و مثبت اندیش
  • زئوس: خدای خدایان، جاه طلبی، نماد قدرت، ریسک پذیری بالا، رقابت، اهل عمل و کنترل کننده
  • آرس: خدای جنگ، پر انرژی با تجرک بالا، ورزشکار، بامرام، اهل عمل، غیرتی
  • هرمس: خدای مذاکره و سخنوری، تنوع طلب، قدرت جذب زیاد، خوش سفر، شوخ طبع، دوری از مسولیت و محدودیت
  • پوزیدون: خدای دریا، سرشار از عواطف، احساسات غریزی، عشق، هیجان، خشم و کنیه
  • هادس: خدای جهان زیرین، خدای ارواح، درون گرا، خدای ناخودآگاه، معناگرا، رفتارهای عجیب، شهودی، منزوی و بی احساس
  • دیونوسوس: خدای شراب و مستی، جوان ترین خدا، لذت و شادی، خلسه، عاشق، روح لطیف، عدم چاچوب، آواره و سرگردان
  • هفائستوس: خدای فلز و آتش، اهل کار، درون گرایی و گوشه گیری، خلاقیت، وفاداری، اعتماد به نفس پایین

کهن الگو چیست

آرکتایپ زنانه:

  • آرتمیس: خدای شکار، مستقل، آسیب ناپذیر، طبیعت دوست، هویت فردی، خواهر
  • آفرودیت: خدای عشق و هنر، عاشق پیشه، خلاق، زندگی در لحظه، زیبایی با کمترین هزینه
  • آتنا، خدای عقل، مهارت، پیشرفت، منطقی و عقل گرا، اهل تحصیل، علاقه مند به حرفه پدر، هدفمند، بی چارچوب، روح لطیف
  • هستیا: بانوی معابد، ساکت و آرام، زن دانا، اهل دعا، مدیتیشن، معنویت، درونگرایی، ساده پوشی، خاله
  • دیمیتر: خدای غلات، مادر، الگوی مراقبت کننده، مادر تسلیم ناپذیر، مهربانی و صمیمیت، عشق به بچه ها
  • هرا: خدای ازدواج، همسرانی الگو، وفاداری به همسر، ملکه، حسادت، کینه توزی، زن زندگی
  • پرسفون: خدای دوشیزه، مظهر دوشیزگی، انعطاف پذیری، نماد اضطراب جدایی، ملکه جهان زیرین، معصوم

شخصیت شناسی در علم روانشناسی دارای اهمیت زیادی است و شاید یکی از گام های مهم در علم روانشناسی همین موضوع است که انسان توانایی شناخت خود و دیگران را داشته باشد شما در لینک می توانید با اهمیت شخصیت شناسی و کارکرد آن در زندگی نیز بیشتر آشنا شوید.

منبع : آرگا

مطالب مرتبط
مطالب داغ
همچنین ببینید
مشاهده دیدگاه های این مطلب
دیدگاه های مطلب
۰ دیدگاه برای این نوشته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.