همانطور که می دانید تغذیه مناسب و کود دهی صحیح درخت ها، سبب افزایش سلامتی و باروری آن ها می شود. در این میان اگر به پرورش درخت گلابی مشغول هستید و مایلید با کوددهی سودآوری محصولات باغی خود را افزایش دهید در این مطلب با کود مناسب درخت گلابی آشنا می شوید.
معرفی کود مناسب درخت گلابی
تغذیه همه ارقام درختان میوه از جمله گلابی قبل از کشت درختان شروع و تا پایان عمر اقتصادی درختان ادامه دارد. از مهمترین اهداف کوددهی می توان به حفظ قدرت رشد درخت، پیشگیری از هجوم آفات و بیماری ها، حفظ سلامتی درختان، افزایش باروری و کیفیت محصولات، ارتقای عمر اقتصادی درختان و … اشاره نمود.
در کود دهی درخت گلابی، دقت به زمان کوددهی و استفاده از کود مناسب و کافی اهمیت دارد. به این ترتیب بهترین و پرمحصول ترین باغ گلابی را خواهید داشت. قبل از اجرای هر نوع عملیات کوددهی ضروری است تا با انجام آزمایش خاک و برگ از جنس خاک و عناصر معدنی موجود در آن اطلاع یابید.
به این ترتیب بر اساس کمبود هر یک از این عناصر، کوددهی درخت را انجام می دهید. درختان گلابی در شرایط مساعد می توانند همه مواد مغذی مورد نیازشان را توسط سیستم ریشه ای جذب نمایند. آن ها بایستی در خاک حاصلخیز و با زهکش خوب با پی اچ خاک ۶-۷ در آفتاب کامل با آبیاری مناسب مورد کشت قرار گیرند.
با این وجود از آنجا که همواره شرایط مساعد نیست، اطلاع از نحوه تغذیه درخت گلابی و کود مناسب برای این درخت می تواند بین یک درخت سالم و پربار و یک درخت بیمار و کم محصول تفاوت ایجاد نماید. از این رو تغذیه مناسب درخت گلابی از عوامل اصلی افزایش کمیت و کیفیت محصول آن به شمار می رود.
باید همه عناصر غذایی به میزان متعادل و به موقع در دسترس درخت گلابی قرار بگیرد. از این رو قصد داریم در ادامه پیرامون کود مناسب درخت گلابی بیشتر صحبت نماییم. با ما همراه باشید.
پرورش درخت گلابی
رشد گلابی معمولا آسان تر از رشد سیب بوده زیرا آفات و بیماری های کمتری دارد. خاک حاصلخیز با زهکش مناسب، نور کامل آفتاب، و آب و هوای معتدل سبب رشد مطلوب درختان گلابی می گردد. عدم دریافت نور کافی سبب شده میوه خوب نرسد. باید بدانید که نهال گلابی جوان در سال اول کاشت باید به طور منظم هفته ای ۱-۲ بار آبیاری شود.
ضمنا رشد زیاد شاخه ها موجب کاهش کیفیت محصول می شود. از این رو هرس شاخه های اضافی درخت گلابی حائز اهمیت می باشد.
چه زمانی برای کوددهی درخت گلابی مناسب است؟
درخت گلابی در ابتدای بهار بایستی بارور گردد. از آنجا که این درخت در صورت مصرف زیاد نیتروژن مستعد بیماری می شود، مراقبت کودهای غنی از نیتروژن باشید. اگر اطمینان ندارید چه میزان کود استفاده نمایید، از میزان کم شروع و اگر برگ ها در تابستان زرد شدند، اطمینان یابید که در سال آینده باید کود بیشتری استفاده شود.
ضمنا به خاطر داشته باشد اواخر تابستان یا پاییز تایم مناسبی برای کود دهی درخت گلابی نبوده و در صورت انجام این کار، درخت احتمالا رشد جدید داشته که در نتیجه در معرض آسیب ناشی از یخبندان قرار می گیرد.
عناصر درشت مغذی برای رشد درخت گلابی
حضور درشت مغذی هایی نظیر نیتروژن، پتاسیم و فسفر در خاک درخت گلابی سبب رشد مطلوب آن می شود. این عناصر به طور طبیعی در خاک سالم وجود دارند و در صورت کمبود با کوددهی می توان آن ها را جبران نمود. نیتروژن ماده مغذی است که سبب تقویت رشد شاخ و برگ شده و بیشتر رشد رویشی درختان را فراهم می کند.
این عنصر در سراسر خاک حرکت کرده و با رشد طبیعی درخت از بین می رود. کاهش نیتروژن در خاک با مواد آلی در حال پوسیده شدن جبران خواهد شد. فسفر نیز سبب افزایش رشد ریشه شده و پتاسیم مقاومت طبیعی درخت در برابر بیماری را افزایش می دهد.
از جمله علائم کمبود درشت مغذی ها در درخت گلابی مشاهده برگ های قرمز با رنگ پریده، برگ های باریک و کوچک و لکه های مرده روی برگ می باشد. در کوددهی درخت گلابی باید از کود NPK ۱۰-۵۲-۱۰ در ابتدای دوره کاشت با نسبت سه در هزار، کود کامل NPK20-20-20 در اواسط رشد و یک هفته مانده به چیدن میوه از کود NPK پتاس بالا ۱۲-۱۲-۳۶ یا ۱۵-۵-۳۰ با نسبت سه در هزار استفاده شود.
عناصر ریز مغذی برای رشد درخت گلابی
حضور عناصر ریز مغذی در خاک باعث در دسترس قرار گرفتن و جذب بهتر عناصر درشت مغذی درخت گلابی می شود. به طور مثال مولیبدن سبب تثبیت نیتروژن در خاک می گردد. مس و روی نیز از بروز لکه های رنگی و برگ نامناسب پیشگیری می کند. کلسیم هم یکی دیگر از عناصر ریز مغذی ضروری می باشد که در رشد درخت گلابی تاثیر دارد و کیفیت برگ و میوه را بالا می برد.
می توان با اضافه کردن کمپوست به خاک کمبود ریز مغذی ها را جبران کرد.
فواید عنصر گوگرد برای درخت گلابی
عنصر گوگرد به عنوان اصلاح کننده خاک و یا دفع کننده آفات عمل می کند. گوگرد برای درخت گلابی به عنوان اقدامی پیشگیرانه پیش از ورود آفات بایستی در نظر گرفته شود. محلول پاشی گوگرد روی میوه سبب افزایش استحکام پوست میوه می شود که در کاهش تبخیر آب میوه بر اثر گرما و آفتاب سوختگی و ضمنا نفوذ سرما به درون میوه خیلی مفید است.
از فواید عنصر گوگرد برای درخت گلابی عبارت است از:
- افزایش مقاومت درخت گلابی در مقابل تنش های محیطی همچون سرمازدگی، خشکی و کم آبی
- اصلاح ساختار خاک های شور و آهکی
- افزایش باروری و رشد درخت گلابی
- افزایش جذب عناصر و بهبود تغذیه درخت
- کنترل بیماری های قارچی و دفع حشرات و شته
- ماندگاری میوه گلابی بعد از برداشت
- کاستن سمیت خاک و کمک به بهبود و رشد کودهای ارگانیسمی خاک
- بهبود فعالیت میکرو ارگانیسم خاک
انتخاب کود برای درخت گلابی
درخت گلابی همانند دیگر درختان باتوجه به مرحله رشد و کمبود مواد مغذی به کوددهی متفاوت نیاز دارد. قابل ذکر است تمام درختان میوه برای تقویت رشد و تولید برگ به نیتروژن نیاز دارند. با این وجود نیتروژن زیادی سبب افزایش شاخ و برگ و کاهش میوه می گردد.
درخت گلابی علاوه بر کود نیتروژن دار به کود حاوی پتاسیم و فسفر برای توسعه سیستم ریشه ای نیاز دارد. مهمترین عناصری که سبب انتقال مواد قندی و تجمع آن ها در سلول های هدف می گردد، پتاسیم است. مرحله فندقی شدن میوه زمان مناسب برای تغذیه درخت با کود پتاسیم دار می باشد.
اگر می خواهید سایز میوه افزایش یافته و ترک نخورد، از محلول پاشی کودهای کلسیم بالا دو تا سه مرتبه پیش از برداشت میوه استفاده کنید. هنگامی که گلبرگ ریزش یافت برای آن که شرایط مساعدی جهت میوه دهی ایجاد گردد، در این مرحله می توان از کودهای کامل میکرو و ماکرو به تناوب استفاده کنید.
در مرحله تورم جوانه و پیش از گلدهی بایستی از کود دارای ترکیبات مناسبی از عناصر ازت، بور و روی استفاده کنید. این عناصر سبب افزایش گلدهی و تبدیل بیشتر گل به میوه های سالم می شود. ضمنا استفاده از کودهای حاوی اسید هیومیک در این مرحله سبب رشد ریشه و جذب بهتر عناصر غذایی از خاک می شود.
روش مناسب کوددهی درخت گلابی
مناسب ترین روش برای کوددهی درخت گلابی استفاده از روش چالکود است. چالکود نوعی روش کوددهی در عمق خاک و نزدیک به ریشه می باشد که بیشترین عناصر مورد نیاز برای رشد و نمو گیاه را شامل می شود. ترکیبات چالکود خوب و موثر عمدتا شامل کود دامی پوسیده یا ورمی کمپوست و گوگرد گرانوله یا کودهای ماکرو (اوره، پتاس و فسفات) می باشد که بهتر است با اسید هیومیک گرانول یا پودری نیز ترکیب شود.
برنامه کوددهی درخت گلابی در طی سال
در این بخش برنامه کاملی از کود های مناسب درخت گلابی در طی سال ارائه می شود:
کود در اواسط زمستان
از سال سوم به بعد بایستی در اواسط زمستان به روش چالکود درخت گلابی کوددهی شود. کودهای این مرحله عبارت است از:
- کود مخصوص چالکود حدود ۳۰۰-۵۰۰ گرم به ازاء هر درخت(این میزان بر اساس سن درخت تعیین می گردد.)
- کود پلت مرغی حاوی هیومیک حدود ۵۰۰-۱۵۰۰ گرم به ازاء هر درخت
کود دهی هنگام تورم جوانه های درخت گلابی
در هنگام تورم جوانه با آبیاری و محلول پاشی اقدام به کودپاشی درخت گلابی با کودهای زیر نمایید.
- کود فروت سبت با شیوه محلول پاشی بین ۲-۳ لیتر در هکتار
- کود NPK 17 44 0 به شیوه آبیاری بین ۲۰-۳۰ کیلوگرم در هکتار
- کود فولیک اسید و هیومیک اسید به روش آبیاری بین ۱۰-۲۰ لیتر در هکتار
- کود میکرو کامل به روش آبیاری حدود ۲۰-۳۰ کیلوگرم در هکتار
- کود فولامین به روش محلول پاشی بین ۲-۳ لیتر در هکتار
کوددهی بعد از ریزش گل ها
درخت گلابی بعد از ریزش گل ها هم به کود دهی به روش آبیاری و محلول پاشی نیاز دارد. از جمله کودهای مناسب در این دوره عبارت است از:
- کود هیومیک اسید و فولیک اسید به شیوه آبیاری حدود ۲-۳ کیلوگرم در هکتار
- کود NPK 20 20 20 به شیوه محلول پاشی (حدود ۲-۳ لیتر در هکتار) و آبیاری حدود ۲۰-۳۰ کیلوگرم در هکتار
- کود کلات آهن و روی به شیوه آبیاری حدود ۱-۲ کیلوگرم در هکتار
- کود نیترات پتاسیم به شیوه محلول پاشی حدود ۲-۳ لیتر در هکتار
کوددهی هنگام فندقی شدن میوه
برنامه کود دهی مناسب درخت گلابی هنگام فندقی شدن میوه آن به شرح زیر است:
- استفاده از کود هیومیک اسید و فولیک اسید به شیوه آبیاری حدود ۲۰-۳۰ کیلوگرم در هکتار
- استفاده از کود NPK 10 10 10 به روش محلول پاشی حدود ۲-۳ لیتر در هکتار
- استفاده از کود میکرو کامل به شیوه آبیاری حدود ۲۰-۳۰ کیلوگرم در هکتار
- استفاده از کود نیترات کلسیم به روش محلول پاشی حدود ۲-۳ کیلوگرم در هکتار
کوددهی هنگام رشد میوه
هنگام رشد میوه درخت گلابی با روش های آبیاری یا محلول پاشی به کوددهی اقدام کنید.
- کود میکرو کامل به شیوه آبیاری و محلول پاشی حدود ۲۰-۳۰ کیلوگرم در هکتار و ۲-۳ لیتر در هکتار
- کود NPK 12 12 36 به شیوه آبیاری حدود ۲۰-۳۰ کیلوگرم در هکتار
- کود فولامین به شیوه محلول پاشی حدود ۲-۳ لیتر در هکتار
کود دهی قبل از برداشت میوه
پیش از برداشت میوه گلابی باید درختان را به شیوه آبیاری و محلول پاشی کوددهی نمایید.
- کود هیومیک اسید و فولیک اسید به شیوه آبیاری حدود ۱۰ تا ۲۰ لیتر در هکتار.
- کود NPK 12 3 43 + TE به شیوه آبیاری و محلول پاشی حدود ۲۰ تا ۳۰ کیلوگرم در هکتار و ۲ تا ۳ لیتر در هکتار
- کود NPK 15 8 26 + TE به شیوه آبیاری و محلول پاشی بین ۲۰ تا ۳۰ کیلوگرم در هکتار و ۲ تا ۳ لیتر در هکتار.
- کود سیلیکات پتاسیم به شیوه محلول پاشی حدود ۱ تا ۲ لیتر در هکتار.
- کود کلات کلسیم یا کلرید کلسیم به روش محلول پاشی بین ۲ تا ۳ لیتر بر هکتار.
کوددهی بعد از برداشت میوه
آخرین مرحله کوددهی درخت گلابی بعد از برداشت میوه است. در این راستا توصیه شده با کود فروت ست به شیوه محلول پاشی حدود ۲-۳ لیتر در هکتار کود دهی صورت گیرد.
چه خاکی برای کاشت درخت گلابی مناسب است؟
درخت گلابی در طیف وسیعی از خاک ها رشد می کند. به طور مثال در خاک سنگین و مرطوب که موجب پوسیدگی طوقه در بیشتر درختان می شود به درخت گلابی دیرتر خسارت وارد می شود ولی بعد از چند سال حمله قارچ سبب شده ریشه درخت از بین رفته و محصول کاهش یابد.
از این رو همانند دیگر درختان میوه، بهترین و مناسب ترین خاک برای درخت گلابی خاکی با بافت لومی یا لوم شنی می باشد. احداث باغ گلابی در نواحی با خاک آهکی سبب کاهش رشد، بازدهی پایین و دیر باردهی درخت می شود و درخت نسبت به دیگر بیماری ها مانند آتشک آسیب پذیرتر می شود.
بیماری آتشک موجب شده میوه گلابی ظاهر قهوه ای مایل به قرمز پیدا کند و بازار پسندی اش را از دست دهد. برای کنترل این بیماری باید ترکیبی از روش ها از جمله رعایت بهداشت باغ، هرس، ریشه کنی قسمت های بیمار، تنظیم برنامه کودی مناسب، انتخاب کود مناسب برای درخت گلابی و کنترل حشرات ناقل بیماری صورت گیرد.
آفت دیگر درخت گلابی پسیل است. این آفت سبب ایجاد سطوح چسبنده روی درخت می شود و گلدهی گیاه شدیدا تحت تاثیر قرار می گیرد. خسارت این آفت در باغ های سنتی و پایه های بذری نسبت به باغات مدرن بسیار بیشتر بوده و با سموم آفت کش می توان پسیل گلابی را مهار نمود.
نکات مهم در برنامه کودی درخت گلابی
در راستای پرورش درخت گلابی و تغذیه آن از طریق کود نکات زیر حائز اهمیت است:
- بهترین شیوه برای آبیاری درخت گلابی استفاده از سیستم قطره ای و بارانی است. در این روش به سادگی می توان کودهای مورد نیاز را به طور مساوی بین همه درخت ها تقسیم نمود.
- در خاک شور و قلیایی ضروری است از کودهای گوگرد دار و کود هیومیک اسید به تکرار استفاده شود.
- برای جلوگیری از اختلال میان کود و سموم بایستی ابتدا آن ها را در حجم کوچک ترکیب و تست نمود.
- برای کاستن شوری خاک از ترکیب ضد شوری دی سالین استفاده شود.
- برای ترکیب بهتر کود با آب اول آن را در یک گالن جداگانه ترکیب و سپس به مخزن آبیاری انتقال دهید.
- درخت گلابی در ابتدای فصل بهار بارور می شود از این رو مصرف زیاد کود نیتروژن می تواند درخت را مستعد بیماری نماید.
- در اواخر تابستان درخت گلابی را با کود تغذیه نکنید.
از همراهی شما تا پایان مطلب کمال تشکر را داریم. همچنین پیشنهاد می شود در صورت تمایل برای آشنایی با کود مناسب درخت پرتقال و کود مناسب درخت خرمالو روی لینک ها کلیک کنید.
منبع : آرگا
