دسته ها
شنبه ۳۰ آبان ۱۴۰۵

چگونه با دستکاری روانی مقابله کنیم؟ راهکارهای علمی و عملی

  • شیوا فهیمی
  • ۸ مرداد ۱۴۰۴
  • ۰

دستکاری روانی شامل تحت تاثیر قرار دادن احساسات یا کنترل افکار یا اعمال دیگران به علل خودخواهانه می باشد. این مطلب تکنیک های مقابله با دستکاری روانی را بیان می کند.

اگر در رابطه با فردی حس کردید که رفتارهای شما کنترل می شود و نمی توانید به تنهایی فکر کرده و تصمیم بگیرید احتمالا دستکاری روانی صورت گرفته است. برای مقابله با دستکاری روانی تکنیک هایی در این مطلب پیشنهاد می شود.

تکنیک های مقابله با دستکاری روانی

دستکاری روانی شامل تحت تاثیر قرار دادن یا کنترل احساسات، افکار یا اعمال دیگران به علل خودخوانه می باشد. به این ترتیب اگر در رابطه با فردی حس کردید که رفتارهای شما کنترل می شوند و قادر به تصمیم گیری فردی نیستید احتمالا دستکاری روانی صورت گرفته است.

مقابله با دستکاری روانی

دستکاری روانی نه تنها بر روابط شما با آن فرد بلکه بر روابط شما با دیگران هم تاثیر مخرب خواهد داشت. برای متوقف کردن دستکاری روانی بایستی مرزبندی هایی تعیین و روی آن استوار باشید.

می توانید این مرزبندی ها را با همراهی یک روانشناس فرا بگیرید. همچنین در این مطلب به تکنیک هایی برای مقابله با دستکاری روانی اشاره می شود که می توانید از آن ها کمک بگیرید. اما قبل از آن تصمیم داریم شما را با این مفهوم بیشتر آشنا نماییم.

همچنین پیشنهاد می شود از مقالات مقابله با فشار روانی و مقابله با انواع تروما نیز بازدید نمایید.

منظور از دستکاری روانی چیست؟

دستکاری عاطفی در روابط شامل القای احساس گناه و رفتار منفعلانه، پرخاشگرانه جهت کنترل احساسات و اعمال فرد دیگر می باشد. تشخیص علائم دستکاری روانی مثل انکار مدام رخدادها یا ایجاد تردید به خود برای محافظت از سلامت روان و ایجاد مرزهای سالم الزامی است.

مقابله با دستکاری روحی

دستکاری روانی اغلب شامل یک فرد دستکاری کننده می باشد که از کلمات و رفتارهای خاصی جهت کنترل احساسات، افکار و رفتارهای فرد دیگر استفاده می کند. دستکاری عاطفی در روابط بر اعمال کنترل بر فرد دیگر جهت برآوردن خواسته های دستکاری کننده متمرکز می باشد.

شناسایی این نوع از سوء استفاده روانی می تواند چالش برانگیز باشد. به ویژه وقتی به طور نامحسوس شروع شده و بخشی از پویایی روزمره گردد. دستکاری به روابط عاشقانه محدود نشده و می تواند در هر رابطه ای کاری، خانوادگی و … رخ دهد.

انواع دستکاری روانی

حفظ رابطه سالم مستلزم شناخت دستکاری روانی می باشد. علائم شامل حس تنش عاطفی، اضطراب و تردید نسبت به نیازها و افکار خود می باشد. دستکاری کننده عاطفی اغلب نقاط ضعف قربانی را شناسایی و از آن سوء استفاده می کند.

درک این علائم نخستین گام برای محافظت از خود در مقابل تاکتیک های دستکاری روانی می باشد. از جمله روش های دستکاری روانی عبارت است از:

مبارزه با دستکاری روانی

دروغ گفتن

معمولا تشخیص دروغ گفتن در همان لحظه دشوار است و غالبا دروغ مدت ها بعد فاش می شود. ولی در صورت شناخت تیپ شخصیتی و شناخت از طرف مقابل می توان به دروغ سریع پی برد.

انکار

دستکاری کننده روانی از اعتراف این که کارش اشتباه بوده امتناع می ورزد. مثلا می دانید چه کسی وسیله شما را سرقت کرده ولی وقتی به او می گویید زیر بار نمی رود و تلاش می کند شما را متقاعد سازد.

منطقی ساختن

منطقی ساختن وقتی رخ می دهد که فرد برای رفتار اشتباهش دلیل ظاهر منطقی می آورد تا از بار مسئولیت خود کاسته و ذهن طرف مقابل را نسبت به بزرگ بودن موضوع دور کند. مثلا فرد عصبانی به خود حق می دهد خشونت فیزیکی داشته باشد.

کوچک شمردن رخداد

این مسئله ترکیبی از عقلانی ساختن و انکار می باشد. به طور مثال شوهری که مرتکب خیانت مجازی شده ولی این رخداد را کوچک می شمارد. یا توهین و مسخره کردن فردی را شوخی تلقی کرد.

منحرف سازی بحث

دستکاری کننده به سوال مستقیم هرگز به طور مستقیم جواب نمی دهد و بحث را به سمت دیگری منحرف می کند.

مقابله با دستکاری روانی

تله احساس گناه

دستکاری کننده روانی به فرد مقابل حس گناه یا عذاب وجدان می دهد. مثلا می گوید تو خودخواهی. هیچی برات مهم نیست. این جملات اضطراب فرد را بالا برده و او را مطیع می سازد.

انتقال حس شرم

دستکاری کننده روانی معمولا به تحقیر فرد مقابل پرداخته تا او نسبت به خودش تردید نماید. تکنیک های انتقال حس شرم می توانند بسیار ظریف باشند. از جمله نوع نگاه کردن، لحن صدا، طعنه و پوزخند زدن. این روش به فرد مقابل حس بی کفایتی القا می کند.

چگونه به دستکاری روانی پاسخ دهیم؟

برای مقابله با دستکاری روانی درک انواع آن حائز اهمیت است که در بخش قبلی تا حدودی با این موارد آشنا شدید. پاسخ به دستکاری روانی مستلزم ترکیبی از استراتژی ها از جمله تعیین حدو مرز، جستجوی حمایت حرفه ای و ارتباط موثر می باشد.

آرام و منطقی بودن می تواند قدرت دستکاری کننده روانی را بر شما کاهش دهد. متاسفانه دستکاری روانی در انواع ارتباطات شایع بوده و حتی ممکن است خود ما هم ناخواسته دیگران را مورد دستکاری روانی قرار دهیم. برای مقابله با این شرایط تکنیک های زیر را استفاده کنید.

مبارزه با دستکاری روانی

عدم درگیر شدن

خود را درگیر نکنید. اگر فردی می خواهد از احساس شما سواستفاده کند تا جواب خاصی را از شما بشنود. راه را برای او باز نگذارید. مثلا اگر فرد قبل از درخواست چاپلوسی می کند با او همگام نشده و مودبانه پاسخ دهید.

افزایش اعتماد به نفس

گاهی فرد دستکاری کننده روانی با تحقیر می خواهد شما را نسبت به توانایی هایتان دچار تردید نماید. این مورد در ارتباطات نزدیک رخ می دهد. بنابراین اعتماد به نفس خود را بالا ببرید تا به راحتی تحت تاثیر قرار نگیرید.

کنترل بر موضوع

فرد دستکاری کننده عاطفی اغلب تلاش می کند از موضوع منحرف شود. شما باید دائم نکته اصلی بحث را در ذهن مرور و به محض خارج شدن از بحث دوباره به موضوع اصلی بازگردید.

تعیین مرز

ایجاد مرزهای سالم برای محافطت از خود در برابر دستکاری روانی الزامی است. مرزهای مشخص و محکم سبب حفظ سلامت روانی و عاطفی و جلوگیری از فرسودگی می گردد.

یادگیری نه گفتن قاطع

یادگیری نحوه نه گفتن قاطع به موضوعاتی که نمی توانید از پس آن بربیاید راهکار موثری بر حفظ سلامت روان خواهد بود.

جستجوی پشتیبانی حرفه ای

اگر دستکاری روانی سبب ناراحتی زیاد شما شده به دنبال راهنمایی از یک درمانگر یا مشاور باشید. پشتیبانی حرفه ای می تواند برای مدیریت موثر دستکاری روانی تکنیک هایی را ارائه دهد. حفظ روابط اجتماعی و بحث درباره وضعیت پیش آمده با دوست مورد اعتماد یا یک متخصص سلامت روان دیدگاه های ارزشمندی را به شما نشان می دهد.

منبع : آرگا

مطالب مرتبط
مطالب داغ
همچنین ببینید
مشاهده دیدگاه های این مطلب
دیدگاه های مطلب
۰ دیدگاه برای این نوشته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *