دسته ها
پنج شنبه ۴ مرداد ۱۴۰۳

نکات کوددهی در فصل پاییز و معرفی بهترین کودها برای این فصل

  • حکیمه فهیمی
  • ۱۲ مهر ۱۴۰۲
  • ۰

شیوه نگهداری صحیح و کوددهی در فصل پاییز برای درختان و گیاهان جهت رشد بهتر میوه و هسته آن ها حائز اهمیت می باشد. با این مطلب همراه ما باشید تا اطلاعات مفیدی در زمینه کسب نمایید.

رسیدگی به درختان از جمله کوددهی با شروع فصل پاییز اقدامی ضروری است. این کار به محافظت از درختان و کمک به باروری بیشتر آن ها در فصل بهار می انجامد. اگر مایلید تا با اهمیت کوددهی در فصل پاییز و انواع کود مناسب این فصل آشنا شوید با ادامه مطلب همراه ما باشید.

اهمیت کوددهی در فصل پاییز

شیوه درست نگهداری و کوددهی در فصل پاییز برای درختان جهت رشد بهتر میوه و هسته آن اهمیت زیادی دارد. اگر تغذیه و برنامه کودی درختان میوه درست انجام شود رشد آن ها سریعتر شده و محصول بیشتری برداشت خواهید کرد. به طور کلی رسیدگی به درختان با تغییر هر فصلی باید انجام شود.

کوددهی در فصل پاییز از اقدامات لازم برای محافظت از درختان و کمک به باروری بیشتر آن ها در فصل بهار می باشد. به هر روی درختان، چمن، گل و … موجودات زنده بوده که همیشه در معرض تغییر اقلیم هستند و به خاطر ساکن بودن برخلاف دیگر موجودات نمی توانند از تغییرات خود را نجات دهند.

از این رو با رسیدگی به آن ها می توانید گیاهان و درختان را حفظ کنید. فصل پاییز با شروع سرما همراه است. معمولا گیاهان به سرما حساس هستند و اگر از آن ها خوب مراقبت صورت نگیرد از بین می روند. از این رو همه تلاش یک کشاورز و باغدار در فصل پاییز و زمستان محافظت از درختان بوده و برنامه تغذیه و کوددهی آن ها را تنظیم نماید.

روش های مراقبت از گیاهان در فصل پاییز

برای مراقبت از گیاهان و درختان در فصل پاییز روش های زیر توصیه می شود:

  •  آرون گروپس
  • بایستی روی خاک با مالچ یا یک لایه خاک پوشانده شود تا ریشه گیاهان و درختان در مقابل سرما محافظت گردد.
  • از آنجا که بیشتر گیاهان و درختان در این فصل برای خواب آماده می شوند باید آبیاری کنترل شده انجام شود.
  • علف های هرز باید کاملا هرس شوند تا موجب آسیب به گیاهان و درختان نگردند.
  • فصول سرما گیاهان به استراحت نیاز دارند ولی به این معنی نیست که به کود نیاز ندارند.
  • به علت وزش بادهای سنگین و بارش های جوی در این فصل باید برای گیاهان جوانتر همچون نهال ها از قیم استفاده شود.

چرا کوددهی در پاییز اهمیت دارد؟

در هر یک از فصول باید اقدامات باغی مطابق شرایط آب و هوایی آن فصل انجام شود تا مقاومت و عملکرد گیاه افزایش یابد. با آغاز فصل پاییز و سرما گیاه باید خود را برای سرمای زمستانه آماده کند. در این بین مدیریت کشاورز و باغدار حائز اهمیت است. یکی از این اقدامات مدیریتی کوددهی در پاییز می باشد.

همانطور که اشاره شد پاییز با شروع سرما همراه است. با نزدیک شدن به زمستان این سرما افزایش می یابد. حال اگر در این شرایط گیاه فاقد بنیه قوی باشد با کوچکترین سوز زمستانی از بین خواهد رفت. ضروری است کوددهی در پاییز با بهترین کود صورت گیرد تا گیاه پیش از رسیدن سرمای زمستانه به اندازه کافی مواد غذایی در خود ذخیره نماید.

در ضمن کوددهی در پاییز بر باروری گیاه هم در فصل گرما تاثیر دارد. علت آن را بایستی در زمستان گذرانی گیاه جستجو کرد. گیاهی که پیش از رسیدن زمستان ذخیره غذایی کافی داشته باشد در سرما راحت تر به خواب می رود بدون این که انرژی زیادی را صرف مقاومت به سرما نماید.

در این شرایط گیاه سریعا با شروع بهار، رشد مجددش را سریعتر و قوی تر آغاز می کند. ولی به طور مثال در پاییز کود مناسب استفاده نشده از این رو گیاه در زمستان به اجبار از ذخیره غذایی قبلی خود برای مقابله با سرما استفاده و ضعیف می شود. در نتیجه این گیاه قادر نیست رشد خوبی در بهار داشته باشد.

مورد بعدی در اهمیت کوددهی در پاییز این است که اندازه میوه و گلدهی درختان میوه به کوددهی آن ها بستگی دارد. نباید از درختانی که کود مناسب در پاییز به دست نیاورده اند، انتظار میوه های بزرگ و باکیفیت داشت. برخی دلایل تقویت با بهترین کود برای رشد سریع درختان عبارت است از:

  • آغاز سرما موجب ضعیف شدن گیاهان شده از این رو اگر با کود تقویت نشود از بین می روند.
    شیوه کوددهی در فصل سرد سال موجب باردهی بیشتر درختان و گیاهان  در بهار و تابستان می گردد.
  • پاییز زمان مناسبی برای کوددهی درختان هسته دار و میوه می باشد. تغذیه مناسب سبب تولید محصولات درشت تری می شود.

کودهای توصیه شده برای فصل پاییز

در ادامه در مورد کودهایی که برای فصول سرما برای درختان و گیاهان مناسب بوده تا تقویت شوند صحبت می کنیم. باید این کودها در زمان معین به اندازه کافی با روشی درست و با توجه به کمبودهای خاک و نیازهای گیاهانی کاشت شده باشد. از جمله عناصر و کودهایی که در فصل پاییز برای باغات و زمین های کشاورزی توصیه می شود عبارت است از:

۱. کودهای حیوانی

برای بهبود بافت خاک بستر و رفع نیازها و کمبودهای آن از کودهای حیوانی در فصل پاییز استفاده می شود. این کودها حاوی مواد مورد نیاز گیاهان برای رشد بوده و به انواع زیر دسته بندی می شوند:

  • کود مرغی: کود مرغی منبع غنی از پتاسیم می باشد از این رو برای کودهایی که باید حاوی عناصر میکرو به ویژه پتاسیم باشند، مناسب است. ضمنا میزان فسفر و نیتروژن کود مرغی هم زیاد بوده و دارای میزان فراوانی آهک و منیزیم هم می باشد. به این ترتیب اکثر مواد مغذی مورد نیاز گیاهان و درختان را به همراه دارد.
  • کود گوسفندی: در بین کودهای حیوانی کود گوسفندی بیشتر برای فصل سرد سال مناسب می باشد. زیرا سریعا جذب شده و اطراف ریشه را احاطه می کند. این کود به کود گرم معروف است از این رو آسیب های گیاهی در برابر هوای سرد را کاهش می دهند. توصیه می شود در پاییز برای درختان میوه، گردو، مرکبات و سایر گیاهان از این کود استفاده شود.
  • کود گاوی: این نوع کود همانند کود گوسفندی و مرغی حاوی پتاسیم، نیتروژن و فسفر است. با این تفاوت که برای خاک های شور و سنگین مناسب تر بوده البته میزان عناصر مفید در کود گوسفندی بیشتر از کود گاوی است.

به طور کلی کود حیوانی برای بهبود بافت ساختمانی خاک اهمیت دارد. در خاک سنگین با استفاده از کود مناسب نفوذپذیری بافت خاک تقویت می شود. همانطور که اشاره شد کود گوسفندی از آنجا که سریعا تجزیه می شود سبب شده دمای اطراف ریشه افزایش یافته بنابراین به آن کود گرم گفته می شود. اطلاع از انواع کود برای فصل پاییز جهت محافظت از سرما و ضمنا تقویت بنیه بذر حائز اهمیت می باشد.

۲. کودهای شیمیایی

کودهای شیمیایی هم جزو دسته دیگری از عناصر مورد نیاز برای گیاهان می باشند. برخی از این کودها در فصل پاییز و زمستان که گیاهان در حال استراحت هستند موثر واقع می شوند. استفاده از این کودها بایستی با توجه به آزمون خاک صورت گیرد. از مهمترین کودهای شیمیایی مناسب فصل پاییز عبارت است از:

کود کلات آهن: مهمترین کودی که باید در برنامه ریزی کوددهی پاییز قرار بگیرد کودهای کلات آهن می باشد. آهن برای رشد گیاهان ضروری است. در حقیقت آهن سبب افزایش عملیات فتوسنتز و رشد بیشتر آنزیم های گیاهی و ایجاد پروتئین در آن ها می شود. در ضمن با افزایش میزان کلروفیل در گیاهان موجب رشد گلدهی و جوانه زنی در آن ها می گردد. کود کلات آهن دارای میزان مورد نیاز آهن قابل جذب برای گیاهان می باشد.

کود حاوی مس: با توجه به این که مس از موارد مورد نیاز برای مقاومت گیاه و درختان به سرما هنگام خواب زمستانی می باشد. کودهای دارای کلات مس باید در برنامه کوددهی پاییز قرار بگیرد. این عنصر سبب افزایش قدرت گیاه برای مقاومت به سرما و یخ زدگی در روزهای سرد سال می شود. همچنین کمبود مس خاک برای کاشت گیاه و رشد میوه تامین می شود.

کود هیومیک اسید: این کود شیمیایی مفید برای درختان و گیاهان در فصل پاییز توصیه می شود. این ماده آلی از بهترین مواد برای اصلاح خاک کشاورزی و کمک به استقامت گیاه در مقابل سرما، گرما و تغییرات بسیار جوی بوده که همراه با دیگر کودهای شیمیایی توصیه می شود. این کود سبب تهویه بهتر خاک شده و جوانه زنی و ریشه زایی گیاه را تقویت می کند. در ضمن سبب افزایش جذب عناصر میکرو یا ریز مغذی و عناصر ماکرو در خاک توسط ریشه ها می گردد.

همچنین برای این که بدانید چه میزان کود در پاییز برای درختان و گیاهان لحاظ شود ابتدا باید آزمون خاک محل کشت صورت گیرد. با این آزمون عناصری که در خاک کمتر هستند مشخص شده و نیاز گیاه به چه نوع کودی آشکار می شود. ضمنا علاوه بر آزمون خاک بایستی اسیدیته و  آب مصرفی زمین نیز تعیین شود. زیرا قلیاییت یا اسیدی بودن محیط روی میزان در دسترس بودن عناصر تاثیر خواهد گذاشت.

هیومیک اسید در گروه کودهای آلی قرار می گیرد. معمولا آن را به همراه بعضی کودهای شیمیایی مانند کود پتاس در آخرین آب آبیاری در پاییز مورد استفاده قرار می دهند. در ادامه گیاه خزان خواهد داشت تا زمانی که بهار شروع شده و رشد گیاه از سر گرفته شود.

قابل ذکر است با ورود کود و سم شیمیایی به کشاورزی روند تولیدات با تغییرات زیادی همراه شد. کشاورزان و باغداران موفق شدند از ضعیف ترین زمین ها نیز بیشترین محصول را به عمل آورند. در زمین زراعی می توان بین دو کشت را آیش در نظر گرفت به این ترتیب تجزیه بقایای گیاهی موجب حاصلخیز شدن خاک می شود.

ولی درباره باغات و فضای سبز آیش تعریف نشده و لازم است در همه سال از کود استفاده تا خاک همیشه بتواند مواد غذایی مورد نیازش را تامین کند. از دیگر کود های مهم شیمیایی می توان به کود فسفر، ازت و پتاس نیز اشاره کرد. در ضمن می توان انواع کودهای میکرو کامل را به شکل محلول پاشی در پاییز قبل از خزان درخت یا گیاه روی تاج آن پاشیده و مرحله بعدی در بهار انجام شود.

۳. کودهای زیستی

کودهای زیستی شامل کودهای حاوی قارچ و باکتری بوده که با ریشه گیاه ارتباط همزیستی اجباری یا اختیاری برقرار و به گیاه کمک کرده تا عملکرد آن افزایش یابد. به طور مثال در لگوم ها از طریق باکتری ریزوبیوم مصرف کود شمیایی ازت کمتر می شود زیرا این باکتری تثبیت کننده ازت هوا است.

البته درباره باغات و فضای سبز استفاده از این کود با احتیاط صورت گیرد. در فضای سبز همیشه محیط مرطوب بوده و این امر بر عملکرد کود زیستی تاثیر دارد. کود زیستی یا بیولوژیک از جمله کودهای بی ضرر بوده که برای تقویت گیاهان به خاک ارسال می شود.

این کودها کمترین آسیب را به محیط زیست و بافت خاک و آب وارد می سازند. زیرا اغلب شبیه کودهای ورمی کمپوست و خاک برگ طبیعی بوده و فاقد مواد شیمیایی هستند. در ضمن استفاده از این کودها هنگام کوددهی در پاییز بسیار کم هزینه تر از سایر کودها است.

این نوع کود در حقیقت بقایای همان موجودات زنده داخل خاک بوده که به طور معمول سبب تقویت گیاهان و درختان می گردند. این موجودات شامل کرم ها، باکتری ها، میکروب ها و دیگر موجودات زنده خاک می باشند و حتی برخی حاوی جلبک هایی هستند که برای زیست جانداران سودمند می باشند. مهمترین کودهای زیستی شامل موارد زیر است:

  • کودهای زیستی قارچی یا میکوریزا
  • کودهای زیستی جلبکی
  • کودهای زیستی اکتینومیست ها یا فرانکیا
  • ریز اندامگان کارآ
  • کودهای زیستی باکتریایی ( ریزوبیوم، ازتوباکتر، آزوسپریلیوم )

بهترین روش کوددهی درختان در پاییز

می توان از کودهای مختلف در فصل پاییز به صورت محلول در آب، محلول پاشی یا چالکود استفاده کرد. ولی بهترین روش کوددهی در فصل پاییز و زمستان و آماده سازی زمین برای کشت ساده یا آماده سازی درختان برای باردهی در بهار و تابستان روش چالکود می باشد.

این شیوه به علت نوع کودهایی که در این مدت به خاک اضافه می شود و ضمنا کاهش نیاز آبی زمین بهترین روش به شمار می رود. ولی اگر محصول را برداشت و مشغول آماده سازی و شخم زدن زمین برای کاشت محصول جدید می باشید پاشیدن کودهای پودری قبل از شخم زدن توصیه می شود.

در پایان امیدواریم از مطلب ارائه شده نهایت استفاده را برده باشید. همچنین پیشنهاد می شود برای آشنایی با کود مناسب فصل تابستان و کود برای سبزیجات روی لینک ها کلیک و از این مقالات نیز بازدید نمایید.

منبع : آرگا

مطالب مرتبط
مطالب داغ
همچنین ببینید
مشاهده دیدگاه های این مطلب
دیدگاه های مطلب
۰ دیدگاه برای این نوشته

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *